{"id":907,"date":"2008-04-29T19:11:22","date_gmt":"2008-04-29T17:11:22","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.mehmetcanyuece.com\/2008\/04\/29\/1-mays-iscilerin-tarihidir-onurudur-sinan-deniz\/"},"modified":"2008-04-29T19:11:22","modified_gmt":"2008-04-29T17:11:22","slug":"1-mays-iscilerin-tarihidir-onurudur-sinan-deniz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/1-mays-iscilerin-tarihidir-onurudur-sinan-deniz\/","title":{"rendered":"1 May\u0131s \u0130\u015f\u00e7ilerin tarihidir, onurudur&#8230;\/ Sinan Deniz"},"content":{"rendered":"<div class='booster-block booster-read-block'>\n                <div class=\"twp-read-time\">\n                \t<i class=\"booster-icon twp-clock\"><\/i> <span>Read Time:<\/span>3 Minute, 59 Second                <\/div>\n\n            <\/div><p><img decoding=\"async\" align=\"left\" src=\"images\/stories\/1mayis77e.jpg\" \/>Y\u0131l 1800&#8217;ler, ABD&#8217;de sefalet ko\u015fullar\u0131na kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kan i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 b\u00fcy\u00fck kitleler halinde grev silah\u0131na sar\u0131ld\u0131.\/ 1875&#8217;e gelindi\u011finde 8 hafta boyunca 15 bin tekstil i\u015f\u00e7isinin grevi Amerika&#8217;ya yay\u0131ld\u0131. Ayn\u0131 y\u0131l Pennsylvania maden i\u015f\u00e7ilerinin 7 ay s\u00fcren grevi ger\u00e7ekle\u015fti. Git gide 8 saatlik i\u015f g\u00fcn\u00fc talebi i\u00e7in m\u00fccadele \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yordu.<\/p>\n<p>1886&#8217;da 350 bin i\u015f\u00e7inin kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 May\u0131s grevleri ger\u00e7ekle\u015fti. On binlerce grevci i\u015f\u00e7inin \u015eikago sokaklar\u0131n\u0131 dolduran 1 May\u0131s g\u00f6sterileri kanla bast\u0131r\u0131ld\u0131. 3 May\u0131s&#8217;ta Mc.Cormisck fabrikas\u0131nda grev k\u0131r\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n protesto edilmesi s\u0131ras\u0131nda polisin i\u015f\u00e7ilere ate\u015f a\u00e7mas\u0131 sonucu \u00f6lenler ve yaralananlar oldu. Ertesi g\u00fcn harekete ge\u00e7en sendikalar, polisin sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131n\u0131 protesto etmek i\u00e7in High-market alan\u0131nda bir g\u00f6steri d\u00fczenledi. Miting alan\u0131nda \u00f6nce bombalar patlad\u0131, sonra i\u015f\u00e7ilerin \u00fczerine ate\u015f a\u00e7\u0131ld\u0131 \u0130\u015f\u00e7ilerden \u00f6lenler oldu ve pek \u00e7o\u011fu yaraland\u0131.<\/p>\n<p>Olaylara neden oldu\u011fu gerek\u00e7esiyle sekiz yazar ve sendikac\u0131 tutukland\u0131. Albert Person, August Speins, Adolf Fischer, George Engel \u00f6l\u00fcm cezas\u0131na \u00e7apt\u0131r\u0131ld\u0131 ve i\u015f\u00e7ilere g\u00f6zda\u011f\u0131 vermek i\u00e7in 11 Kas\u0131m&#8217;da idam edildiler.<\/p>\n<p>1888&#8217;de Amerikan \u0130\u015f\u00e7i Federasyonu 1 May\u0131s \u015fehitlerinin an\u0131s\u0131n\u0131 ya\u015fatmak ve 8 saatlik i\u015f g\u00fcn\u00fc kabul edilinceye de\u011fin her y\u0131l\u0131n 1 May\u0131s&#8217;\u0131nda grev yap\u0131lmas\u0131 karar\u0131 ald\u0131. Bel\u00e7ika, Almanya, \u0130ngiltere ve Fransa&#8217;daki i\u015f\u00e7i sendikalar\u0131 da karara kat\u0131lacaklar\u0131n\u0131 ilan ettiler. 1 May\u0131s \u015fehitlerinin an\u0131s\u0131na ve Amerikan i\u015f\u00e7ileriyle dayan\u0131\u015fmak i\u00e7in t\u00fcm Avrupa&#8217;ya yay\u0131lan grev ve g\u00f6steriler d\u00fczenlendi. Grev dalgas\u0131 kapitalist geli\u015fmenin ilerlemekte oldu\u011fu belli ba\u015fl\u0131 b\u00fct\u00fcn \u00fclkelerde daha sonraki y\u0131llarda da devam etti, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 b\u00f6ylece bir uluslararas\u0131 dayan\u0131\u015fma \u00f6rne\u011fi yaratt\u0131. 2.Enternasyonal&#8217;in karar\u0131yla 1 May\u0131s i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n Uluslararas\u0131 Birlik, Dayan\u0131\u015fma ve M\u00fccadele G\u00fcn\u00fc, emek bayram\u0131 olarak tarihe ge\u00e7ti.<\/p>\n<p>1890&#8217;dan itibaren 1 May\u0131s b\u00fct\u00fcn \u00fclkelerde i\u015f\u00e7iler ve emek\u00e7iler taraf\u0131ndan bir m\u00fccadele g\u00fcn\u00fc olarak kutlana geldi.<\/p>\n<p><b><span style=\"text-decoration: underline;\">T\u00fcrkiye&#8217;de 1 May\u0131s<\/span><\/b><\/p>\n<p>T\u00fcrkiye topraklar\u0131nda ilk 1 May\u0131s eylemi,1905 y\u0131l\u0131nda \u0130zmir&#8217;de kutland\u0131. Daha sonras\u0131nda 1911 y\u0131l\u0131nda Selanik&#8217;te yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 biliniyor. \u0130stanbul&#8217;daki ilk kutlama ise, 1920&#8217;de i\u015fgal alt\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fti. Binlerce i\u015f\u00e7inin kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kutlamada, Karak\u00f6y&#8217;den Hali\u00e7&#8217;e y\u00fcr\u00fcyen i\u015f\u00e7iler, hem 1 May\u0131s&#8217;\u0131 kutlam\u0131\u015f hem de i\u015fgal g\u00fc\u00e7lerine kar\u015f\u0131 mesaj vermi\u015fti. \u0130stanbul&#8217;da, 1925 y\u0131l\u0131na kadar b\u00fcy\u00fck kat\u0131l\u0131mlarla kutlanan 1 May\u0131s, ayn\u0131 y\u0131l \u00e7\u0131kar\u0131lan \u2018Takriri S\u00fck\u00fbn Yasas\u0131&#8217; ile yasakland\u0131.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye&#8217;de 1 May\u0131s, 1960&#8217;lara gelindi\u011finde yine \u00e7\u0131kar\u0131lan bir yasayla bu kez \u2018Bahar Bayram\u0131&#8217; olarak ilan edildi. Ancak bu tarihten sonraki ilk kitlesel eylem, D\u0130SK \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde 1976 y\u0131l\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirildi. 1977 y\u0131l\u0131nda D\u0130SK \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde Taksim&#8217;de yap\u0131lan mitinge ise sald\u0131ran kontrgerilla 37 i\u015f\u00e7iyi katletti. 500 bin ki\u015finin kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 &#8217;77 1 May\u0131s&#8217;\u0131nda 37 i\u015f\u00e7i ve emek\u00e7inin kan\u0131n\u0131 d\u00f6ken bu fa\u015fist g\u00fc\u00e7ler hala yarg\u0131lanm\u0131\u015f de\u011filler.<\/p>\n<p>12 Eyl\u00fcl kar\u015f\u0131 devrimi ile siyasi partiler fesih edilmi\u015f ve b\u00fct\u00fcn sendikalar kapat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Daha sonra yava\u015f yava\u015f ayaklar\u0131n\u0131n \u00fczerine kalkmaya ba\u015flayan siyasi g\u00fc\u00e7ler ve sendikalar bu seferde, 1989&#8217;da Taksim&#8217;e \u00e7\u0131kmak istemi\u015f ama Taksim&#8217;e \u00e7\u0131kmak isteyen i\u015f\u00e7ilere sald\u0131r\u0131 olmu\u015f ve bu sald\u0131r\u0131 sonucunda Mehmet Akif Dalc\u0131 adl\u0131 i\u015f\u00e7i \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. 1 May\u0131s alanlar\u0131nda kan ve can bedeli verilen m\u00fccadeleyi zor yoluyla bast\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015fan burjuvazi, yine kan d\u00f6kmeye devam edecekti. Keza,1996 y\u0131l\u0131nda 150 bin ki\u015filik bir kitle Kad\u0131k\u00f6y&#8217;de topland\u0131. Sabah\u0131n ilk saatlerinde toplanan kitleye sald\u0131ran polis Hasan Albayrak ve Dursun Odaba\u015f\u0131 adl\u0131 i\u015f\u00e7ileri katletti. Miting bitimi s\u0131ras\u0131nda sald\u0131r\u0131 s\u00fcrm\u00fc\u015f ve o sald\u0131r\u0131 da ise Levent Yal\u00e7\u0131n katledilmi\u015fti. O g\u00fcn ise 1 May\u0131s&#8217;ta g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nd\u0131ktan sonra i\u015fkence g\u00f6ren Ak\u0131n Ren\u00e7ber adl\u0131 bir eylemci d\u00f6rt g\u00fcn sonra i\u015fkence alt\u0131nda katledildi.<\/p>\n<p>Ve y\u0131l 2007. Fiili Taksim \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131. &#8221; &#8217;77, &#8217;89, &#8217;96, 1 May\u0131s&#8217;\u0131nda \u015fehit d\u00fc\u015fen i\u015f\u00e7ileri anmak i\u00e7in Taksim&#8217;de 1 May\u0131s kutlanmak istendi. Taksim ve \u00e7evresini tutan \u00e7evik kuvvet amirli\u011fi o g\u00fcn \u0130stanbullu emek\u00e7ilere hayat\u0131 zindan etmek istemi\u015f, i\u015f\u00e7i ve emek\u00e7ilere 25 noktadan sald\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130\u015f\u00e7i ve emek\u00e7ilerin \u0131srarl\u0131 ve inat\u00e7\u0131 duru\u015fu sayesinde, bu sald\u0131r\u0131 ve engellemeler bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. B\u00fct\u00fcn engellemelere kar\u015f\u0131n emek\u00e7iler Taksim&#8217;e \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Fiili olarak ta Taksim engeli yar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p> \u015eimdi ise 2008 1 May\u0131s haz\u0131rl\u0131klar\u0131 var. Sermaye d\u00fczeni ve onun emir eri AKP h\u00fck\u00fcmeti 1 May\u0131s&#8217;\u0131 emek\u00e7ilere yine yasaklamak istemektedir. Tabii ki bu yasak ve engellemeler ge\u00e7en sene fiili olarak par\u00e7aland\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, emek\u00e7iler bu kazan\u0131m sonucu me\u015fru bir 1 May\u0131s co\u015fkusu ile yine Taksim&#8217;de olacak. <em>&#8220;Ayaklar\u0131n ba\u015flar\u0131 y\u00f6netti\u011fi, 1 May\u0131s&#8217;ta yine emek\u00e7iler Taksim&#8217;e akacak&#8221;.<\/em> Hem de s\u0131n\u0131f bilincinin eylem iradesine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc ve de ba\u015flar\u0131n ayaklar\u0131 y\u00f6netti\u011fi bir \u00f6zveriyle, siyasalla\u015fan &#8220;ayak tak\u0131m\u0131n\u0131n&#8221; yani i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n \u00f6fkesiyle, 1 May\u0131s&#8217;\u0131n t\u00fcm k\u0131z\u0131ll\u0131\u011f\u0131yla alanlar\u0131 k\u0131z\u0131la boyamak i\u00e7in haydi 1 May\u0131s&#8217;ta Taksim&#8217;e, alanlara!<\/p>\n<\/p>\n<p><b><span style=\"text-decoration: underline;\">1 May\u0131s Mar\u015f\u0131<\/span><\/b><\/p>\n<p>G\u00fcnlerin bug\u00fcn getirdi\u011fi bask\u0131, zul\u00fcm ve kand\u0131r<\/p>\n<p>Ancak bu b\u00f6yle gitmez, s\u00f6m\u00fcr\u00fc devam etmez<\/p>\n<p>Yepyeni bir hayat filizlenir bizde ve \u00fclkelerde<\/p>\n<\/p>\n<p>1 May\u0131s, 1 May\u0131s!<\/p>\n<p>\u0130\u015f\u00e7inin emek\u00e7inin bayram\u0131<\/p>\n<p>Devrimin kanl\u0131 yolunda<\/p>\n<p>\u0130lerleyen halklar\u0131n bayram\u0131!<\/p>\n<\/p>\n<p>Yepyeni bir g\u00fcne\u015f do\u011far da\u011flar\u0131n doruklar\u0131nda<\/p>\n<p>Mutlu bir hayat filizlenir kavgan\u0131n ufuklar\u0131nda<\/p>\n<p>Yurdumun mutlu g\u00fcnleri mutlak gelen g\u00fcndedir<\/p>\n<\/p>\n<p>1 May\u0131s, 1 May\u0131s!<\/p>\n<p>\u0130\u015f\u00e7inin emek\u00e7inin bayram\u0131<\/p>\n<p>Devrimin \u015fanl\u0131 yolunda<\/p>\n<p>\u0130lerleyen halklar\u0131n bayram\u0131!<\/p>\n<\/p>\n<p>Vermeyin insana izin, kanmas\u0131 ve susmas\u0131 i\u00e7in<\/p>\n<p>Hakk\u0131n\u0131 almas\u0131 i\u00e7in kitleyi bilin\u00e7lendirin<\/p>\n<p>Bizlerin ellerindedir gelen \u0131\u015f\u0131kl\u0131 g\u00fcnler<\/p>\n<\/p>\n<p>1 May\u0131s, 1 May\u0131s!<\/p>\n<p>\u0130\u015f\u00e7inin emek\u00e7inin bayram\u0131<\/p>\n<p>Devrimin kanl\u0131 yolunda<\/p>\n<p>\u0130lerleyen halklar\u0131n bayram\u0131!<\/p>\n<\/p>\n<p>Uluslar\u0131n g\u00fcrleyen sesi yeri g\u00f6\u011f\u00fc sars\u0131yor<\/p>\n<p>Halklar\u0131n nas\u0131rl\u0131 yumru\u011fu balyoz gibi patl\u0131yor<\/p>\n<p>Devrimin \u015fanl\u0131 dalgas\u0131 d\u00fcnyam\u0131z\u0131 kapl\u0131yor<\/p>\n<\/p>\n<p>G\u00fcn gelir, g\u00fcn gelir, zorbalar kalmaz gider<\/p>\n<p>Devrimin \u015fanl\u0131 yolunda bir k\u00e2\u011f\u0131t gibi erir gider<\/p><\/p>\n        <div class=\"booster-block booster-reactions-block\">\n            <div class=\"twp-reactions-icons\">\n                \n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-1\" post-id=\"907\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/happy.svg\" alt=\"Happy\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Happy                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                        \n                                                <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-2\" post-id=\"907\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/sad.svg\" alt=\"Sad\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Sad                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-3\" post-id=\"907\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/excited.svg\" alt=\"Excited\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Excited                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-6\" post-id=\"907\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/sleepy.svg\" alt=\"Sleepy\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Sleepy                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                        \n                                                <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-4\" post-id=\"907\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/angry.svg\" alt=\"Angry\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">Angry<\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                        \n                    <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-5\" post-id=\"907\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/surprise.svg\" alt=\"Surprise\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">Surprise<\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n            <\/div>\n        <\/div>\n\n    \n<div class=\"twitter-share\"><a href=\"https:\/\/twitter.com\/intent\/tweet?via=SerhatArarat1\" class=\"twitter-share-button\">Tweet<\/a><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Y\u0131l 1800&#8217;ler, ABD&#8217;de sefalet ko\u015fullar\u0131na kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kan i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 b\u00fcy\u00fck kitleler halinde grev silah\u0131na sar\u0131ld\u0131.\/ 1875&#8217;e gelindi\u011finde 8 hafta boyunca 15 bin tekstil i\u015f\u00e7isinin grevi Amerika&#8217;ya yay\u0131ld\u0131. Ayn\u0131 y\u0131l Pennsylvania maden i\u015f\u00e7ilerinin 7 ay s\u00fcren grevi ger\u00e7ekle\u015fti. Git gide 8 saatlik i\u015f g\u00fcn\u00fc talebi i\u00e7in m\u00fccadele \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yordu. 1886&#8217;da 350 bin i\u015f\u00e7inin kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 May\u0131s grevleri [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_gspb_post_css":"","footnotes":""},"categories":[28],"tags":[],"class_list":["post-907","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-sinifhareketi"],"blocksy_meta":[],"brizy_media":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/907","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=907"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/907\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=907"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=907"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=907"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}