{"id":693,"date":"2007-09-09T13:10:50","date_gmt":"2007-09-09T11:10:50","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.mehmetcanyuece.com\/2007\/09\/09\/secimler-ve-yeni-doenem-4-tkip\/"},"modified":"2007-09-09T13:10:50","modified_gmt":"2007-09-09T11:10:50","slug":"secimler-ve-yeni-doenem-4-tkip","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/secimler-ve-yeni-doenem-4-tkip\/","title":{"rendered":"Se\u00e7imler ve yeni d\u00f6nem 4 – TK\u0130P"},"content":{"rendered":"
\n
\n \t<\/i> Read Time:<\/span>24 Minute, 42 Second <\/div>\n\n <\/div>

Kronik bunal\u0131m içindeki düzen muhalefetinin iflas\u0131
<\/strong>Resmi düzen muhalefetinin ortak peri\u015fanl\u0131\u011f\u0131
<\/strong>22 Temmuz seçimlerinde dinci partinin yayg\u0131n tart\u0131\u015fmalara yolaçan ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n gerisindeki temel etkenlerden biri de burjuva muhalefet partilerinin durumu, daha aç\u0131k ifadeyle siyaset sahnesindeki ortak peri\u015fanl\u0131\u011f\u0131 oldu. \u015eovenizm (MHP, CHP) ve laiklik (CHP) üzerinden ortaya konulan zehirleyici ve sapt\u0131r\u0131c\u0131 çabalar bir yana b\u0131rak\u0131l\u0131rsa, dinci parti be\u015f y\u0131ll\u0131k iktidar\u0131 döneminde kar\u015f\u0131s\u0131nda kendisini kitleler önünde zorlayacak herhangi bir burjuva muhalefet partisi göremedi. <\/p>\n

<\/p>\n

AKP'nin emperyalizmin ve büyük burjuvazinin istem ve ç\u0131karlar\u0131 do\u011frultusunda yürüttü\u011fü icraata kar\u015f\u0131 burjuva düzen partilerinin hiçbirinden kitleleri hedef alan ciddi ve inand\u0131r\u0131c\u0131 bir ses yükselmedi. Bunun olmad\u0131\u011f\u0131 bir durumda, tümü de geçmi\u015fte denenmi\u015f ve AKP ile ayn\u0131 çizgide bir icraat\u0131 çok daha kötü ko\u015fullarda ve a\u011f\u0131r sonuçlarla uygulam\u0131\u015f, bunun sonucu olarak da gözden dü\u015fmü\u015f bu partilere seçmen deste\u011finin yeniden yönelmesi için bir neden olamazd\u0131. Bunda dolay\u0131d\u0131r ki, seçmen deste\u011fi alan\u0131ndaki ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 toplumun bir kesimini saran \u015fovenist zehirden beslenmesine borçlu olan MHP bir yana b\u0131rak\u0131l\u0131rsa, ba\u015fta CHP olmak üzere tüm öteki düzen partileri son seçimlerden kesin biçimde ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011fa u\u011frayarak ç\u0131km\u0131\u015flard\u0131r. Büyük burjuvazinin geleneksel "merkez sa\u011f" çizgisini temsil eden partilerden ANAP (ki art\u0131k bir enkazdan ibarettir) seçimlere bile girememi\u015f, "merkez sa\u011f"\u0131n birle\u015fik partisi iddias\u0131 ile DP ismini alan ve böylece güya yeni bir ç\u0131k\u0131\u015f yapm\u0131\u015f bulunan Mehmet A\u011far'\u0131n DYP ise ona an\u0131nda koltu\u011funu kaybettirecek denli hüsrana u\u011fram\u0131\u015ft\u0131r. Bu vesileyle belirtelim ki, dinci partinin beklenmedik orandaki oy art\u0131\u015f\u0131nda, ayn\u0131 zamanda düzenin resmi "merkez sa\u011f"\u0131n\u0131 temsil eden bu partilerin özellikle de seçimler öncesinde kendini iyice aç\u0131\u011fa vuran peri\u015fan görüntüsü önemli bir rol oynam\u0131\u015ft\u0131r. ANAP ve DYP birlik ad\u0131na giri\u015ftikleri çabalarda biraz olsun ciddiyet ve inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k sergileyebilselerdi, kendi seçmen tabanlar\u0131n\u0131 az çok koruyarak baraj\u0131 a\u015fabilir, böylece AKP'nin büyük gürültü yaratan ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 da belirgin biçimde s\u0131n\u0131rlayabilirlerdi. Oysa kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 burjuva ayak oyunlar\u0131yla sergiledikleri sözde birlik çabalar\u0131 sonuçta fiyaskoyla noktalanarak inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131klar\u0131ndan geriye ne kalm\u0131\u015fsa onu da y\u0131kt\u0131 ve böylece AKP'nin önü iyice aç\u0131ld\u0131, geleneksel merkez sa\u011f oylar\u0131 kendinde toplamas\u0131 hepten kolayla\u015ft\u0131. AKP'nin seçim ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n nedenlerine ve gerçek s\u0131n\u0131rlar\u0131na ayn\u0131 zamanda buradan da bakmak gerekir. Bu durumun seçimi hemen önceleyen aylarda olu\u015ftu\u011funu burada gözönünde bulundurmak ve bunu, bu partilerin bir krize dönü\u015fen cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 seçimleri sürecindeki tutars\u0131z ve kaypak politikalar\u0131n\u0131n y\u0131prat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile de birle\u015ftirmek gerekir. AKP'nin ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 ko\u015fullayan konjonktürel, dolay\u0131s\u0131yla geçici etkenlerden sözederken, ötekiler yan\u0131nda bu gibi durumlar\u0131 da kastediyoruz. <\/p>\n

Seçimleri önceleyen kriz döneminin güdümlü ama etkili Cumhuriyet mitinglerinin tüm havas\u0131ndan beslenen, DSP ile kurdu\u011fu seçim ittifak\u0131 ile bu havay\u0131 daha da güçlendirmek isteyen, bu arada seçime kat\u0131lmayan SHP'nin de deste\u011fini alan, daha bir de Demirel üzerinden "merkez sa\u011f"\u0131n bir kesimiyle ittifak kuran, bununla da kalmay\u0131p listelerinde tescilli fa\u015fistlere ve tarikatç\u0131lara bile yer açabilen CHP ise, bütün bunlara ra\u011fmen ancak 3 Kas\u0131m seçimlerindeki oy oran\u0131n\u0131 koruyabilmi\u015f, buna kar\u015f\u0131l\u0131k parlamentoda önemli say\u0131da koltuk kayb\u0131na u\u011fram\u0131\u015f, sonuçta seçimlerden belirgin bir ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131kla ç\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. CHP'nin bu ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131 art\u0131k kronikle\u015fmi\u015ftir. Mevcut çizgi ve tutumunu sürdürdü\u011fü sürece, hele de ba\u015f\u0131nda Deniz Baykal türünden toplum ve emekçiler nezdinde itibar\u0131 ve inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 kalmayan biri varken, gelecekte bugünden daha beter durumlara dü\u015fmesi kaç\u0131n\u0131lmaz olacakt\u0131r. <\/p>\n

Burjuva siyaset sahnesinin kronik "muhalefet bunal\u0131m\u0131"<\/strong> <\/p>\n

12 Eylül'ün düzen siyasetindeki önemli sonuçlar\u0131ndan biri, toplumu ve emekçileri ilgilendiren temel sorunlar üzerinden biçimsel, demagojiye dayal\u0131 ve dolay\u0131s\u0131yla tümüyle aldat\u0131c\u0131 bir muhalefeti bile ortadan kald\u0131rmas\u0131 olmu\u015ftur. Tüm düzen partilerini temel sorunlar sözkonusu oldu\u011funda tek program ekseninde e\u015fitleyen ve onlar\u0131 "milli mutabakat" kapsam\u0131ndaki bu türden sorunlarda emekçilere yönelik salt demagojik bir söylemden bile al\u0131koyan bu durum, resmi siyaset sahnesinde ya\u015fanan kronik "muhalefet bunal\u0131m\u0131"n\u0131n temelidir. Düzen partileri art\u0131k hükümetteki partiyi emek ve ülke dü\u015fman\u0131 icraat\u0131 üzerinden zorlay\u0131p böylece kitle desteklerini güçlendirme yoluna gitmek yerine, basitçe hükümettekilerin (yar\u0131n kal\u0131nan yerden kendilerinin de aynen sürdürmeye haz\u0131r olduklar\u0131) bu icraat içinde y\u0131pranmas\u0131n\u0131 ve böylece s\u0131ran\u0131n kendilerine gelmesini beklemektedirler. <\/p>\n

Bu edilgenlik içinde s\u0131ras\u0131n\u0131 beklemek tutumu bir dönem için her bir parti için belli sonuçlar da verdi, sonuçta herbirinin s\u0131ras\u0131 bir biçimde geldi de. ‘90'l\u0131 y\u0131llar\u0131n birbirini izleyen çok say\u0131da koalisyon hükümeti hemen tümüne de bir dönem hükümette yer alabilme olana\u011f\u0131 verdi. Fakat s\u0131ras\u0131n\u0131 hükümette yer alarak geçiren herbir parti, böylece seçmen nezdindeki güven ve inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 da tüketmi\u015f oluyordu. CHP, DYP, MHP, ANAP, DSP vb., tüm bu düzen partileri, ‘90'l\u0131 y\u0131llar boyunca tekrar tekrar hükümet orta\u011f\u0131 oldular ve sonuçta icraatlar\u0131yla kitleler nezdindeki tüm inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 yitirdiler. Demek oluyor ki art\u0131k sav\u0131lacak s\u0131ra da kalmam\u0131\u015ft\u0131r bu partiler için. (Bir zamanlar bugünkü dinci partininkine benzer seçim ba\u015far\u0131lar\u0131yla tek ba\u015f\u0131na hükümet olabilen, sonraki dönemlerde bunu koalisyon orta\u011f\u0131 olarak sürdüren ANAP'\u0131n bugünkü tükeni\u015fi, burjuva siyaset sahnesinin icraat içinde tüketen seyrine çarp\u0131c\u0131 bir örnek olu\u015fturmaktad\u0131r.) <\/p>\n

Bu partilerin (özellikle de sosyal-demokrat geçinenlerin) muhalefet konumunda yeniden güç kazanabilmeleri ülkenin ve kitlelerin gerçek sorunlar\u0131 üzerinden ortaya koyabilecekleri etkili bir muhalefetle, bu muhalefetin kitleleri sarsmas\u0131, uyarmas\u0131 ve heyecana getirmesi sayesinde olabilir ancak, olabilece\u011fi kadar\u0131yla. Oysa kural olarak yapmad\u0131klar\u0131 ve yapamayacak durumda bulunduklar\u0131 da budur. Düzen siyasetinde "muhalefet bunal\u0131m\u0131" dedi\u011fimiz aç\u0131k olgu i\u015fte bunun bir sonucudur. Birçok vesileyle üzerinde durdu\u011fumuz bu soruna, burjuva siyaset sahnesinde ya\u015fanan kronik muhalefet bunal\u0131m\u0131na, yak\u0131n geçmi\u015fte, 28 Mart seçimleri vesilesiyle, bir kez daha i\u015faret etmi\u015f ve öteki \u015feyler yan\u0131nda son seçimlerdeki tablonun anla\u015f\u0131lmas\u0131na da \u0131\u015f\u0131k tutan \u015fu de\u011ferlendirmeyi yapm\u0131\u015ft\u0131k: <\/p>\n

"Bugünün Türkiye'sinde ve elbette yaln\u0131zca \u015fimdilik, yani olaylar\u0131n AKP'nin y\u0131pranmas\u0131na henüz yetmedi\u011fi bir a\u015famada, hükümet de\u011fil muhalefet bunal\u0131m\u0131 ya\u015fan\u0131yor. Gerek parlamentodaki CHP gerekse parlamento d\u0131\u015f\u0131 kalan burjuva düzen partileri \u015fahs\u0131nda bunu tüm aç\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ile görmek mümkün. <\/p>\n

"Bunun aç\u0131klamas\u0131 gerçekte son derece basittir. Gerek uluslararas\u0131 sermaye ve i\u015fbirlikçi büyük burjuvazinin ç\u0131kar, istem ve dayatmalar\u0131 çerçevesinde uygulanan emek ve halk dü\u015fman\u0131 politikalara, gerekse ABD emperyalizminin istem ve dayatmalar\u0131na hiçbir düzen partisinin esasa ili\u015fkin bir itiraz\u0131 yok. \u0130MF dayatmalar\u0131 çerçevesinde uygulanan ekonomik-sosyal y\u0131k\u0131m politikalar\u0131 alan\u0131, burjuva siyaset sahnesinde esasa ili\u015fkin tart\u0131\u015fmalar\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndad\u0131r ve bu uzun y\u0131llard\u0131r böyledir. Düzen partileri bu konuda demagoji yapmaktan bile özenle kaç\u0131n\u0131yorlar ya da bu yola ba\u015fvurduklar\u0131 nadir durumlarda bunu öylesine dikkatli ve i\u011freti biçimlerde yap\u0131yorlar ki, sonuçta bunun herhangi bir inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 kalm\u0131yor ve kitleler üzerinde tercihlerini belirleyecek bir etkide bulunmuyor. <\/em> <\/p>\n

"Bu ayn\u0131 tutum, buna bir tür gizli ‘milli mutabakat' da denebilir, kitlelerin ç\u0131kar ve beklentilerini içeren siyasal sorunlar (temel demokratik hak ve özgürlükler) için de geçerlidir. Kurumsal ve yasal planda bask\u0131, terör ve yasak rejimini olu\u015fturan her\u015fey, sa\u011f\u0131ndan soluna kadar tüm düzen partileri için ‘milli politika' ya da ‘devlet politikas\u0131' kapsam\u0131ndad\u0131r ve dolay\u0131s\u0131yla tart\u0131\u015fma d\u0131\u015f\u0131d\u0131r. Bu konularda tart\u0131\u015fma bir yana göstermelik demagoji bile yap\u0131lmaz, yap\u0131lamaz, yap\u0131lm\u0131yor da. Tek tart\u0131\u015fma konusu zaman zaman Kürt sorunudur ve burada ise hükümet olana göre daha ileri de\u011fil, tersine daha gerici ve \u015foven bir çizgi savunulur (sözde ‘sol' muhalefet partisi CHP'nin tutumu buna örnektir). Dolay\u0131s\u0131yla yap\u0131lan, ma\u011fdur bir kesime sahip ç\u0131kmak de\u011fil, tersine, daha bask\u0131c\u0131 ve tavizsiz davranmas\u0131 için hükümetin s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131lmas\u0131 olur. Bu ise sözkonusu ma\u011fdur kesim nezdinde hükümetten çok muhalefetin tecritini getirir.<\/em> <\/p>\n

"12 Eylül sonras\u0131 yeni dönemin bu genel olgusu, tüm düzen partilerinin ayn\u0131 program ve temel politikalar temelinde tekle\u015fmesi anlam\u0131na gelmektedir ve bugünkü muhalefet bunal\u0131m\u0131n\u0131 aç\u0131klamaktad\u0131r. Kitlelerin ç\u0131karlar\u0131n\u0131, beklentilerini ve bu arada duygular\u0131n\u0131 ilgilendiren esasa ili\u015fkin sorunlar ve politikalarda suskunluk, muhalefetteki düzen partilerini edilgen biçimde hükümettekinin y\u0131pranmas\u0131n\u0131 beklemeye itmektedir. Kitlelerin sorunlar\u0131na ve istemlerine demagojik dahi olsa sahip ç\u0131kmayan, buradan bir rüzgar estirmeyen hiçbir burjuva düzen partisi, hele hükümet olan(lar) da henüz y\u0131pranmam\u0131\u015fsa, kitleler nezdinde prim yapamamakta, dolay\u0131s\u0131yla seçmen deste\u011fi alamamaktad\u0131r. (Çok özel türden bir istisna olu\u015fturan 3 Kas\u0131m'daki Genç Parti olay\u0131, tersinden burada ortaya konulanlar\u0131 do\u011frulamaktad\u0131r)…" <\/em>(Seçimler ve Sol Hareket<\/strong><\/em>, Eksen Yay\u0131nc\u0131l\u0131k, s.107-109) <\/p>\n

12 Eylül sonras\u0131 bütün bir dönemde, burjuva siyaset sahnesinde muhalefetin güç kazanmas\u0131 neredeyse kural olarak yaln\u0131zca hükümette olan\u0131n y\u0131pranmas\u0131yla gerçekle\u015fiyor, bunu yineliyoruz. Dolay\u0131s\u0131yla hükümetteki y\u0131pranmad\u0131\u011f\u0131 sürece de muhalefettekilerin zaten bir \u015fans\u0131 olmuyor. Bu kural\u0131n ‘90'l\u0131 y\u0131llar\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131na kadar tek istisnas\u0131, emekçilere yönelik sosyal demagojiyi her\u015feye ra\u011fmen etkili bir biçimde kullanan RP çizgisi idi. Bu çizgi AKP \u015fahs\u0131nda hükümet olal\u0131 beri art\u0131k burjuva siyaset sahnesinde emekçilerin sorunlar\u0131na demagojik düzeyde olsun seslenen parti kalmam\u0131\u015ft\u0131r. Sa\u011f\u0131ndan soluna tüm düzen partilerinin ortak malzemesi kudurgan bir \u015fovenizmdir ve bundan ise son seçimlerde de görüldü\u011fü gibi daha çok \u015foven milliyetçili\u011fin geleneksel partisi olarak MHP yararlanabilmektedir. Buna CHP kendi yönünden laiklik savunuculu\u011fu misyonu eklemekte, fakat bugünkü bilinç düzeyinde bunun da seçmen kitlelerinin büyük bölümünü olu\u015fturan emekçiler için bir anlam\u0131 olmamaktad\u0131r. Dahas\u0131, bu misyon kent orta s\u0131n\u0131flar\u0131n\u0131n modern ya\u015fama al\u0131\u015fm\u0131\u015f kesimlerinde destek bulsa da geleneksel dü\u015fünce, inanç ve ya\u015fam biçimlerinin etkisi alt\u0131ndaki emekçilerde ters etkiye bile neden olmakta, denebilir ki tersinden gerisin geri dinci partiye yaramaktad\u0131r. Daha önceki bölümlerde üzerinde durdu\u011fumuz gibi, CHP'nin siyasal sözcülü\u011füne soyundu\u011fu generallerin 12 Eylül'den günümüze uzanan çok yönlü icraatlar\u0131 sayesinde, emekçilerin önemli bir bölümü art\u0131k dinci gericili\u011fin ard\u0131ndan sürüklenecek sosyal, kültürel ve ideolojik bir ortam\u0131n içindedirler ve laikli\u011fe yönelik söylem onlar için kar\u0131n doyurmamakla kalm\u0131yor, daha bir de dine ve geleneksel de\u011ferlere kar\u015f\u0131tl\u0131k biçiminde alg\u0131lanarak ters de tepebiliyor. <\/p>\n

Siyaseten tükenmi\u015f düzen solu gerçe\u011fi<\/strong> <\/p>\n

Düne kadar öteki \u015feyler yan\u0131nda parçal\u0131 tablosundan dolay\u0131 yeterli seçmen deste\u011fi alamad\u0131\u011f\u0131 söylenen düzen solu, 22 Temmuz seçimlerine tam bir birlik içinde CHP çat\u0131s\u0131 alt\u0131nda kat\u0131lm\u0131\u015f, ama sonuç buna ra\u011fmen 3 Kas\u0131m'da elde edilen oy oran\u0131yla s\u0131n\u0131rl\u0131 kalm\u0131\u015ft\u0131r. 7 milyonu a\u015fk\u0131n seçmen demek olan %21'lik bu oranla halen de parlamentoda ikinci büyük parti olarak temsil edilen düzen solunun siyaseten tükendi\u011fini iddia etmek ilk bak\u0131\u015fta abart\u0131l\u0131 görünebilir. Fakat gerçekte durum tam olarak budur. <\/p>\n

Bugün CHP'nin düzen siyaseti çerçevesinde olsun sol ad\u0131na üstlenebilece\u011fi herhangi bir misyonunun kalmam\u0131\u015f olmas\u0131, bu tükenmi\u015fli\u011fin bir göstergesinden ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. Bu parti ne emekçilerin s\u0131n\u0131rl\u0131 iktisadi ve sosyal istemlerine sahip ç\u0131kmakta, ne de demokratik hak ve özgürlüklerin bir nebze olsun geni\u015fletilmesine destek vermektedir. Bir ba\u015fka ifadeyle ne "sosyal" ve ne de "demokratik" bir misyonu vard\u0131r onun art\u0131k. Tayyip Erdo\u011fan "biz onlardan daha sosyal-demokrat\u0131z" derken ku\u015fkusuz demagoji yapmakta, ama buna ra\u011fmen belli bir gerçe\u011fi de dile getirmekte, düzen solunun emekçilerin ekonomik ve siyasal ihtiyaçlar\u0131yla bir ba\u011f\u0131n\u0131n kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulamakta, kendilerinin bunlar üzerinden daha inand\u0131r\u0131c\u0131 bir söylemi kullanabildiklerini ifade etmi\u015f olmaktad\u0131r. <\/p>\n

AKP hükümetinin emperyalist ve yerli tekellerin ç\u0131kar ve ihtiyaçlar\u0131 do\u011frultusunda yürüttü\u011fü ekonomik ve sosyal y\u0131k\u0131m program\u0131na hiçbir itiraz\u0131 olmayan CHP, öte yandan demokratik hak ve özgürlükler sözkonusu oldu\u011funda AKP'nin de gerisinde bir gerici tutumla hareket etmektedir. Kürt halk\u0131n\u0131n me\u015fru hak ve istemlerine kar\u015f\u0131 kudurgan bir gericilik, bugünün CHP'sini özgürlüklerin tümden bo\u011fulmas\u0131na destek verir noktaya getirmi\u015ftir. 12 Eylül anayasas\u0131 ile kurulmu\u015f siyasal yap\u0131y\u0131 bugün en hararetli biçimde savunan odur. Generallerin siyasal sözcülü\u011fünü o yapmakta, devlet terörünü o kutsamakta, yeni anti-terör yasalar\u0131na gönülden destek vermektedir. <\/p>\n

Emekçilerin sosyal ihtiyaçlar\u0131na ve demokratik haklar\u0131na düzenin o güdük s\u0131n\u0131rlar\u0131 içinde olsun ilgi göstermek demek olan sosyal-demokrat kimlikle bu partinin art\u0131k uzaktan yak\u0131ndan bir ilgisi yoktur. Onun bugünkü tüm sorunu, tarihsel ömrünü zaten tüketmi\u015f bulunan ve bugün bir yandan Kürt sorununun a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda, öte yanda Amerikan emperyalizminin "\u0131l\u0131ml\u0131 islam" projesi çerçevesinde kaç\u0131n\u0131lmaz bir çözülü\u015f ya\u015fayan "laik cumhuriyet"i korumak ve kollamakt\u0131r. Bu ise onu bir yandan 12 Eylül anayasas\u0131na sar\u0131lmaya, öte yandan generallere siyasal sözcülük yapmaya götürmektedir. Ayn\u0131 anlama gelmek üzere, siyaseten de tükenmeye… <\/p>\n

\u0130\u015fin dikkate de\u011fer yan\u0131, CHP'nin "üniter devlet" savunuculu\u011fu ekseninde bayraktarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 kudurgan \u015fovenizmin ona siyaseten hiçbir yarar, dolay\u0131s\u0131yla da seçmen deste\u011fi sa\u011flam\u0131yor olmas\u0131d\u0131r. Onun \u015fovenizm balonuna üfledi\u011fi hava, seçim sonuçlar\u0131n\u0131n da aç\u0131kça gösterdi\u011fi gibi, neredeyse tamamen MHP'ye yaramaktad\u0131r. Yap\u0131lan muhalefetin \u015fovenizm boyutu bu çizgiyi tarihsel olarak temsil eden fa\u015fist partiyi güçlendirmekte, CHP ise daha çok "laik cumhuriyet" savunuculu\u011funun siyasal rant\u0131n\u0131 yemektedir. Bu ona yaln\u0131zca bat\u0131 kentlerinin modern orta s\u0131n\u0131f katmanlar\u0131n\u0131n de\u011fil, dinsel gericili\u011fin siyaseten bu denli güçlenmesinden hakl\u0131 olarak büyük  bir kayg\u0131 duyan ilerici emekçi katmanlar\u0131n da deste\u011fini sa\u011flamaktad\u0131r. <\/p>\n

Emekçilerin k\u0131smi ekonomik, sosyal ve siyasal ihtiyaçlar\u0131ndan bile tümüyle kopmu\u015f bir düzen solu, siyaseten tükenmi\u015f demektir. Buna ra\u011fmen CHP hala da 7 milyon oy alabiliyor, parlamentoya ikinci parti olarak girebiliyorsa, bunun gerisinde toplumun ilerici-sol gelenekten gelen kesimlerinin bu partiye a\u015f\u0131lamayan bir al\u0131\u015fkanl\u0131kla sol bir parti olarak bakmay\u0131 sürdürmeleri ve ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 de\u011fi\u015fimi görseler bile ehveni \u015fer mant\u0131\u011f\u0131 ile seçimlerde onu desteklemeleri gerçe\u011fi vard\u0131r. <\/p>\n

Düzen solunun 12 Eylül ile birlikte ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bu de\u011fi\u015fim üzerinde burada durmayaca\u011f\u0131z. 28 Mart yerel seçimleri vesilesiyle yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z de\u011ferlendirme bu konuda söylenebilecek her\u015feyi içeriyor ve sorunun özünü en iyi biçimde veriyor. Bu nedenle bu de\u011ferlendirmeyi içeren özel ara bölümü ekte "12 Eylül öncesi ve sonras\u0131nda düzen solu"<\/strong><\/em> ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda sunmakla yetiniyoruz. <\/p>\n

CHP konusunda ek bir noktaya daha de\u011finelim. Düzen siyasetinde ya\u015fanan muhalefet bunal\u0131m\u0131na ili\u015fkin olarak yukar\u0131ya aktard\u0131\u011f\u0131m\u0131z parçan\u0131n bir yerinde \u015funlar söyleniyordu: "Tek tart\u0131\u015fma konusu zaman zaman Kürt sorunudur ve burada ise hükümet olana göre daha ileri de\u011fil, tersine daha gerici ve ‘sol' muhalefet partisi CHP'nin tutumu buna örnektir). Dolay\u0131s\u0131yla yap\u0131lan, ma\u011fdur bir kesime sahip ç\u0131kmak de\u011fil, tersine, daha bask\u0131c\u0131 ve tavizsiz davranmas\u0131 için hükümetin s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131lmas\u0131 olur. Bu ise sözkonusu ma\u011fdur kesim nezdinde hükümetten çok muhalefetin tecritini getirir…" <\/em> <\/p>\n

  <\/p>\n

22 Temmuz seçimlerinin Kürdistan'daki tablosu bu de\u011ferlendirmeyi do\u011frulam\u0131\u015ft\u0131r. Kürt dü\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 Kürdistan'da CHP'yi hepten silmi\u015f, bizzat CHP'nin de çabas\u0131yla güçlenen yan\u0131lsama ise dinci partiye en büyük oy patlamas\u0131n\u0131 yapmak olana\u011f\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n

4 Eylül 2007
(Devam edecek…)<\/strong><\/em>
(<\/em>www.tkip.org<\/em><\/a> <\/a>sitesinden al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r…)<\/em> <\/p>\n

Ek metin:<\/u><\/em><\/strong> <\/p>\n

12 Eylül öncesi ve sonras\u0131nda düzen solu <\/p>\n

"Sol neden güç kaybediyor?" tart\u0131\u015fmas\u0131 <\/strong>
hangi gerçekleri örtüyor?<\/strong><\/strong> <\/p>\n

Buradan bir ba\u015fka önemli soruna, son seçim (28 Mart Yerel Seçimleri-Red.) sonuçlar\u0131 üzerinden üzerine çok laf edilen "sol neden güç kaybediyor?" sorununa geçebiliriz. Düzen kafalar\u0131 ve kalemlerinin bu ara üzerinde en çok konu\u015fup yazd\u0131klar\u0131 konulardan biri durumunda bu sorun. Bunu, bir yan\u0131yla sol dü\u015fünce ve de\u011ferleri kitleler önünde a\u015fa\u011f\u0131lamak, öteki yan\u0131yla da sol ad\u0131 alt\u0131nda neo-liberal gerici dü\u015fünce ve de\u011ferleri, buna uygun dü\u015fen program ve politikalar\u0131 me\u015frula\u015ft\u0131rmak için kullan\u0131yorlar. \u0130lkini sonraya b\u0131rakarak bu ikincisi üzerinde dural\u0131m. Sermaye güdümlü kafa ve kalemlerden pompalanan beylik dü\u015fünce \u015fudur: Merkeze kayan kazan\u0131yor! "Merkez" denilen siyasal konum gerçekte i\u015fbirlikçi burjuvazinin ç\u0131kar ve ihtiyaçlar\u0131 ile en uyumlu politik konumdan ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. Tayyip'in AKP'si \u015fimdi bu uyumu tam gösteriyor ve bu nedenle "merkez"i tuttu\u011fu söyleniyor. Dün MHP benzer bir uyumu göstermi\u015fti ve bununla ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak "merkez"e yana\u015ft\u0131kça kazand\u0131\u011f\u0131 iddia edilmi\u015fti. Gerçekte bu kay\u0131\u015f onu sand\u0131\u011fa gömdü ve \u015fimdilerde o merkezden uzakla\u015farak, eski milliyetçi-fa\u015fist söylemine kayarak kendini toparlamaya çal\u0131\u015f\u0131yor. Geçmi\u015fte o "merkez"i en iyi tuttu\u011fu söylenen ANAP, tuttu\u011fu bu yer sayesinde bugün bitmi\u015f tükenmi\u015f bir partidir art\u0131k. Bugün "merkez"i tutan AKP'nin yar\u0131nki akibeti de farkl\u0131 olmayacakt\u0131r ve bunun h\u0131z\u0131n\u0131 ekonomik-sosyal cephedeki geli\u015fmeler kadar ABD'nin Ortado\u011fu politikalar\u0131 çerçevesinde üstlenilecek roller belirleyecektir. <\/p>\n

"Sol neden güç kaybediyor?" sorusunun yan\u0131t\u0131 da tam\u0131 tam\u0131na ayn\u0131 yerdedir. Çünkü sol diye nitelenen ve kitlelere de öyle sunulan "sol", gerçekte solda de\u011fil fakat tümüyle "merkez"dedir ve hatta DSP örne\u011finde oldu\u011fu gibi sa\u011fdad\u0131r. Düzen "sol"unu bunal\u0131ma iten ve bu gidi\u015fle bitirecek olan da gerçekte budur. Gerçekte hiçbir gerçek sol de\u011feri savunmayan, kitlelerin demokratik ve sosyal istemleri ile ilgilenmeyen, bask\u0131ya, sömürüye ve ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 ç\u0131kmayan, hükümet oldu\u011funda öteki gerici burjuva partileri ile tam\u0131 tam\u0131na ayn\u0131 program ve politikalar\u0131 uygulayan bir "sol"a emekçi kitleler niye umut ba\u011flas\u0131n ve neden destek versinler ki? <\/p>\n

Geçmi\u015fte, ‘60'l\u0131 ve ‘70'li y\u0131llarda, emekçi kitlelerin sola kaymas\u0131n\u0131n gerisindeki temel dinamik sosyal uyan\u0131\u015f ve mücadeleydi. Uyan\u0131\u015f ve mücadele fabrikalarda, i\u015fletmelerde, üniversitelerde ve tarlalardayd\u0131. Bu uyan\u0131\u015f ve mücadelenin yaratt\u0131\u011f\u0131 etki ve birikimdir ki, çok geçmeden yans\u0131mas\u0131n\u0131 parlamentoda buldu. Geçmi\u015fin gerici iktidar partisi CHP'nin ba\u015f\u0131ndaki \u0130smet pa\u015fa bir anda kendini "k\u0131rk y\u0131ll\u0131k solcu" ilan etti ve Ecevit'in \u015fahs\u0131yla özde\u015fle\u015fen düzen solu ak\u0131m\u0131 sahneye ç\u0131kt\u0131. Sosyal uyan\u0131\u015f sürdükçe düzen solu da parlamenter alanda güç kazand\u0131. \u015eimdilerde at\u0131fta bulunulan %41'lik oy oran\u0131na ula\u015f\u0131lan 1977 y\u0131l\u0131, ayn\u0131 zamanda ‘70'li y\u0131llardaki kitle hareketinin de doru\u011fa ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 bir tarihi i\u015faretlemektedir. Dönemin toplumsal muhalefetinin ve devrimci hareketinin zaaflar\u0131ndan da en iyi yararlanarak, büyük kitlesel uyan\u0131\u015f\u0131n ve mücadelenin deyim uygunsa parlamenter rant\u0131n\u0131 düzen solu, yani Ecevit CHP'si yedi. Ne zamanki bu uyan\u0131\u015f bast\u0131r\u0131ld\u0131, devrimci hareket ezildi ve topluma fa\u015fist 12 Eylül rejiminin anayasal ve yasal çerçevesi dayat\u0131ld\u0131, i\u015fte o zaman düzen solu için de bunal\u0131m, güçsüzlük ve iktidars\u0131zl\u0131k dönemi ba\u015flad\u0131. <\/p>\n

12 Eylül'ü izleyen ilk birkaç seçimde elde edilen ba\u015far\u0131 bile 12 Eylül öncesinin kitle muhalefetinin toplumda yaratt\u0131\u011f\u0131 ve izi kolay kolay silinemeyen birikim ile 12 Eylül'e kar\u015f\u0131 birikmi\u015f ho\u015fnutsuzlu\u011fun ürünü oldu. Fakat 12 Eylül bu dönemin resmen biti\u015fiyle bitmi\u015f bir operasyon de\u011fildi; solu ezme ve sindirme, buna paralel olarak toplumsal muhalefeti dizginleme çabas\u0131 sistematik biçimde sürdürüldü. Kürt hareketini bast\u0131rma operasyonundan da bu çerçevede (hem kirli sava\u015f ve hem de \u015fovenizmle) en iyi biçimde yararlan\u0131ld\u0131. Sonuçta hem devrimci harekete büyük darbeler vuruldu, önemli bir bölümü terbiye operasyonlar\u0131yla düzenin icazet sahas\u0131na çekildi, ve hem de gerçek manada bir kitle hareketinin geli\u015fmesinin önü günümüze kadar ba\u015far\u0131yla t\u0131kand\u0131. <\/p>\n

  <\/p>\n

Bu sonuç, düzen solunun mevcut tablosunun da izah\u0131n\u0131 içermektedir i\u015fin asl\u0131nda. "Sol neden güç kaybediyor?" sorusunu sorup üzerine beyin cimnasti\u011fi yapanlar\u0131n birço\u011fu da gerçekte bunu çok iyi biliyor. "Sol neden güç kaybediyor?" diye soranlar, tersinden sol neden zamanla güç kazanm\u0131\u015ft\u0131 diye sorsalar, böylece yan\u0131t\u0131n\u0131 da kendili\u011finden aç\u0131\u011fa ç\u0131karacaklard\u0131r. Fakat onlar\u0131n amac\u0131 ve niyeti solun derdine çare bulmak de\u011fil, gerçekte solla hiçbir ili\u015fkisi kalmam\u0131\u015f "sosyal-demokrat" etiketli gerici burjuva partilerinin mevcut peri\u015fanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 gerçek sol dü\u015fünce ve de\u011ferlere kar\u015f\u0131 bir sald\u0131r\u0131ya dönü\u015ftürmek ve buna paralel olarak bu gerici ak\u0131m\u0131 hala da kitlelere "sol" olarak sunabilmektir. <\/p>\n

Sol program\u0131 ve mücadelesi olmayan<\/strong>
bir sol olabilir mi?<\/strong> <\/p>\n

"Sol neden güç kaybediyor?" diye soranlar, tersinden sol neden zamanla güç kazanm\u0131\u015ft\u0131 diye sorsalar, demi\u015ftik. Bu sorunun ortaya ç\u0131karaca\u011f\u0131 temel önemde ba\u015fka gerçekler de var. ‘60'l\u0131 ve ‘70'li y\u0131llarda "ortan\u0131n solu" olarak ortaya ç\u0131kan burjuva ak\u0131m, reformist bir sol söylemle hareket ediyor ve kitlelere yönelik propaganda-ajitasyonunda bunu etkili bir biçimde kullan\u0131yordu. Yani dönemin toplumsal uyan\u0131\u015f ve mücadelesini oya ve parlamenter güç olmaya tahvil etme öyle kendili\u011finden de\u011fil, fakat reformcu bir sol söylem ve çabayla gerçekle\u015fiyordu. Bu söylem, onun ifadesi politika ve \u015fiarlar, o dönem hala toplumda önemli bir yer tutan, "ulusal" ve "demokratik" duyarl\u0131l\u0131klar\u0131 bulunan, fakat kapitalist geli\u015fmeden ve emperyalizme ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131ktan zarar gören geleneksel orta katmanlar\u0131n özlemlerine de yan\u0131t oluyor ve onlar\u0131n heyecanl\u0131 deste\u011fini kazan\u0131yordu. "Ortan\u0131n solu" ak\u0131m\u0131 sosyal demagojinin yan\u0131s\u0131ra emekçi kitleleri heyecanland\u0131ran ve sürükleyen anti-emperyalist ve anti-fa\u015fist söylemleri de cömertçe kullan\u0131yordu. \u0130MF'ye ve NATO'ya kar\u015f\u0131yd\u0131, milli sanayiden ve milli kalk\u0131nmadan yanayd\u0131, devletle\u015ftirmeleri savunuyordu, "toprak i\u015fleyenin su kullanan\u0131n" diyerek toprak reformunu savunuyordu, "kontr-gerilladan hesap sorulacak!" diye kükrüyordu, kitlelerin çal\u0131\u015fma ve ya\u015fam ko\u015fullar\u0131n\u0131n\u0131 iyile\u015ftirilmesini vaadediyordu vb., vb…<\/p>\n

12 Eylül sonras\u0131ndan beri art\u0131k bütün bunlar yok. Demokratik ve sosyal sorunlar üzerinden inand\u0131r\u0131c\u0131 bir söylem ve ajitasyon bir yana bunlar\u0131n demagojisi bile sak\u0131ncal\u0131 görülüyor art\u0131k. Peki böyle bir düzen soluna kitleler niye umut ba\u011flas\u0131nlar ve neden ona oy deste\u011fi sunsunlar? Hala da ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 "sol" etiketi bunun için yeterli görenler, sorunu ba\u015fa\u015fa\u011f\u0131 koyuyorlar. ‘80 öncesinde kitleler "sol" etiketi gördükleri için Ecevit CHP'sini desteklemiyorlard\u0131, tersine, bu parti kitlelerin ç\u0131kar ve özlemlerine bir parça olsun tercüman oldu\u011fu ölçüde ona asmpatiyle yakla\u015f\u0131yor, böylece sola kay\u0131yorlard\u0131. Dönemin genel toplumsal atmosferi, kitle hareketinin ve devrimci mücadelenin genel etkisi bunu ayr\u0131ca kolayla\u015ft\u0131r\u0131yordu. Bugün ise durgun bir ortamday\u0131z ve "sol" etiket ta\u015f\u0131yan partiler kitleler için, onlar\u0131n gerçek ç\u0131karlar\u0131, istemleri ve özlemleri için hiçbir \u015fey yapm\u0131yorlar. Bu ise edilgen seçmenler durumuna dü\u015fürülmü\u015f emekçi y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131 zaman içinde ve gitgide artan ölçüde bu partilerden kopar\u0131yor. <\/p>\n

Sonuçta "solun güç kaybetmesi" olarak sunulan olgu, gerçekte düzen solunun sol dü\u015fünce ve de\u011ferlerin ifadesi davran\u0131\u015flardan tümüyle kopmu\u015f olmas\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 bir sonuçtan ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. Yineliyoruz, geçmi\u015f birikim ve an\u0131lar\u0131n etkisiyle 12 Eylül'ü izleyen uzun bir dönem boyunca i\u015fçi s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n ve emekçi kitlelerin önemli bir kesimi bu partileri desteklemeye devam etti. Fakat onlar\u0131n kendilerine umut ba\u011flayan bu kitleler için k\u0131llar\u0131n\u0131 k\u0131p\u0131rdatmamalar\u0131, tersine sermayenin ve emperyalizmin dayatt\u0131\u011f\u0131 politikalar\u0131 aynen uygulamalar\u0131, muhalefetteyken bile bu politikalara muhalefet etmemeleri, onlar\u0131n bu türden bir "sol"a ba\u011flad\u0131\u011f\u0131 umutlar\u0131 hepten k\u0131rd\u0131. Onlar\u0131 ya sosyal demagojiyi bu partilerle k\u0131yaslanmayacak bir inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k ve ba\u015far\u0131 ile kullanan dinci partilere yönelmeye (ki artan yoksulluk ve çaresizlik toplumsal edilgenlikle de birle\u015fince, kitlelerin dinsel gerici odaklara bu yönelimi ayr\u0131ca kolayla\u015f\u0131yordu), ya da resmi siyasete ilgisizli\u011fe itti. Bugün 10 milyonu a\u015fk\u0131n "küskün"ün varl\u0131\u011f\u0131 rastlant\u0131 de\u011fildir ve bunu salt apolitizm olarak yorumlamak gerçeklere gözlerini kapamakt\u0131r. Bu kitlenin belli bir oran\u0131 elbette toplumun en geri ve apolitik kesimlerinden olu\u015fmaktad\u0131r. Fakat belli bir oran\u0131n\u0131n ise olumlu anlamda düzen siyasetinden umut kesmi\u015f emekçilerden olu\u015ftu\u011funa en ufak bir ku\u015fku yoktur. <\/p>\n

(H. F\u0131rat, <\/em>Seçimler ve Sol Hareket<\/em><\/strong>, <\/em>
Eksen Yay\u0131nc\u0131l\u0131k, s.141-45)<\/em><\/em> <\/p>\n

  <\/p>\n

\n
\n \n
\n \n \"Happy\"\n <\/a>\n
\n Happy <\/div>\n
\n 0<\/span>\n \n 0<\/span> %<\/span>\n <\/div>\n <\/div>\n\n
\n \n \"Sad\"\n <\/a>\n
\n Sad <\/div>\n
\n 0<\/span>\n 0<\/span> %<\/span>\n <\/div>\n <\/div>\n\n
\n \n \"Excited\"\n <\/a>\n
\n Excited <\/div>\n
\n 0<\/span>\n 0<\/span> %<\/span>\n <\/div>\n <\/div>\n\n
\n \n \"Sleepy\"\n <\/a>\n
\n Sleepy <\/div>\n
\n 0<\/span>\n \n 0<\/span> %<\/span>\n <\/div>\n <\/div>\n\n
\n \n \"Angry\"\n <\/a>\n
Angry<\/div>\n
\n 0<\/span>\n 0<\/span> %<\/span>\n \n <\/div>\n <\/div>\n\n
\n \n \"Surprise\"\n <\/a>\n
Surprise<\/div>\n
\n 0<\/span>\n 0<\/span> %<\/span>\n <\/div>\n <\/div>\n\n <\/div>\n <\/div>\n\n \n
Tweet<\/a><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kronik bunal\u0131m içindeki düzen muhalefetinin iflas\u0131 Resmi düzen muhalefetinin ortak peri\u015fanl\u0131\u011f\u0131 22 Temmuz seçimlerinde dinci partinin yayg\u0131n tart\u0131\u015fmalara yolaçan ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n gerisindeki temel etkenlerden biri de burjuva muhalefet partilerinin durumu, daha aç\u0131k ifadeyle siyaset sahnesindeki ortak peri\u015fanl\u0131\u011f\u0131 oldu. \u015eovenizm (MHP, CHP) ve laiklik (CHP) üzerinden ortaya konulan zehirleyici ve sapt\u0131r\u0131c\u0131 çabalar bir yana b\u0131rak\u0131l\u0131rsa, dinci parti […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_gspb_post_css":"","footnotes":""},"categories":[35],"tags":[],"class_list":["post-693","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tye"],"blocksy_meta":[],"brizy_media":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/693","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=693"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/693\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=693"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=693"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=693"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}