{"id":383,"date":"2007-01-02T22:15:26","date_gmt":"2007-01-02T21:15:26","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.mehmetcanyuece.com\/2007\/01\/02\/bueyuek-satranc-tahtas-thomas-gounet\/"},"modified":"2007-01-02T22:15:26","modified_gmt":"2007-01-02T21:15:26","slug":"bueyuek-satranc-tahtas-thomas-gounet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/bueyuek-satranc-tahtas-thomas-gounet\/","title":{"rendered":"B\u00fcy\u00fck Satran\u00e7 Tahtas\u0131* &#8211; Thomas Gounet"},"content":{"rendered":"<div class='booster-block booster-read-block'>\n                <div class=\"twp-read-time\">\n                \t<i class=\"booster-icon twp-clock\"><\/i> <span>Read Time:<\/span>11 Minute, 48 Second                <\/div>\n\n            <\/div><p>Amerika Birle\u015fik Devletleri, bug&uuml;n hangi stratejiyle d&uuml;nya hakimiyetini koruyabilir? Zbigniew Brzezinski, en son kitab\u0131 olan <em>B&uuml;y&uuml;k Satran&ccedil; Tahtas\u0131&lsquo;<\/em>nda bu soruyu yan\u0131tlamaya &ccedil;al\u0131\u015fmaktad\u0131r. 1977&#39;den 1981&#39;e kadar ba\u015fkan Jimmy Carter&#39;\u0131n g&uuml;venlik dan\u0131\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapan yazar,  <!--more--> uzman olarak Stratejik ve Uluslararas\u0131 Ara\u015ft\u0131rmalar Merkezi&#39;ne ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bundan dolay\u0131d\u0131r ki, burada, Washington&#39;dakilerin izledikleri politikaya ili\u015fkin kimi varsay\u0131mlar\u0131 sa\u011fa sola&nbsp; sa&ccedil;an bir amat&ouml;r kar\u015f\u0131s\u0131nda de\u011filiz.  <\/p>\n<p> Kitab\u0131n\u0131 okudu\u011funuzda, Brzezinski&#39;nin ne hakk\u0131nda konu\u015ftu\u011funu bilen biri oldu\u011funun hemen ay\u0131rt\u0131na var\u0131yorsunuz. O, Birle\u015fik Devletlerdeki hakim s\u0131n\u0131f\u0131n anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 dile getiriyor. \u0130\u015fte, &ccedil;al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n &ouml;nemi tam da orada yat\u0131yor: k&uuml;resel iktidar\u0131n\u0131 koruma konusunda Amerikan se&ccedil;kinler katman\u0131n\u0131n ne d&uuml;\u015f&uuml;nd&uuml;\u011f&uuml;n&uuml;n ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131.<\/p>\n<p> Kitab\u0131n on tezini k\u0131saca &ouml;zetliyoruz. <\/p>\n<p> <strong>Birinci tez:<\/strong><em> &quot;Birle\u015fik Devletler, 1991&#39;den bu yana, tek ger&ccedil;ek d&uuml;nya g&uuml;c&uuml; oldu.&quot;<\/em><\/p>\n<p> D&ouml;rt kilit alanda (askeri, ekonomik, teknolojik ve k&uuml;lt&uuml;rel) Birle\u015fik Devletler hakimdir. Hi&ccedil;bir ba\u015fka ulus, k&uuml;resel d&uuml;zeyde onunla rekabet edebilecek durumda de\u011fildir. Almanya ve Japonya gibi belirli uluslar, \u015fu ya da bu noktada, &ouml;rne\u011fin ekonomik d&uuml;zeyde, onun rakibi olduklar\u0131n\u0131 iddia edebilirler. Ama, d&ouml;rt kilit alanda birden de\u011fil. 1991&#39;de Sovyetler Birli\u011fi&#39;nde sosyalizmin &ccedil;&ouml;k&uuml;\u015f&uuml;nden bu yana, Birle\u015fik Devletlerin bu g&uuml;c&uuml; art\u0131k tart\u0131\u015fma konusu de\u011fildir.<\/p>\n<p> <strong>\u0130kinci tez:<\/strong><em> &quot;Avrasya, &uuml;zerinde d&uuml;nya hakimiyeti sava\u015f\u0131m\u0131n\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 satran&ccedil; tahtas\u0131 olmaya devam ediyor.&quot;<\/em><\/p>\n<p> Avrasya k\u0131tas\u0131 Asya ile Avrupa aras\u0131nda uzan\u0131r; bu sonuncusu, ger&ccedil;ekte, birincisinin bat\u0131 uzant\u0131s\u0131ndan ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. Zenginliklerin en b&uuml;y&uuml;k k\u0131sm\u0131 orada &uuml;retilir. D&uuml;nya n&uuml;fusunun %75&#39;i orada ya\u015far ve d&uuml;nya &ouml;l&ccedil;e\u011finde gayri safi ulusal &uuml;r&uuml;n&uuml;n %60&#39;\u0131n\u0131 sa\u011flar. Bu k\u0131tay\u0131 kontrol eden, d&uuml;nyaya hakim olur.<\/p>\n<p> <strong>&Uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; tez:<\/strong> <em>&quot;Amerika Avrasya&#39;da hakem rol&uuml;n&uuml; oynamaktad\u0131r ve hi&ccedil;bir &ouml;nemli sorun onun kat\u0131l\u0131m\u0131 olmaks\u0131z\u0131n &ccedil;&ouml;z&uuml;lemez ya da onun &ccedil;\u0131karlar\u0131na ayk\u0131r\u0131 bir &ccedil;\u0131k\u0131\u015f yolu bulamaz.&quot;<\/em><\/p>\n<p> Burada sorun, Birle\u015fik Devletlerin Avrasya&#39;da olmamas\u0131d\u0131r. Bundan &ouml;t&uuml;r&uuml;, bu b&ouml;lgenin kontrol&uuml; i&ccedil;in ekonomik, askeri, teknolojik ve k&uuml;lt&uuml;rel alanlarda sahip olduklar\u0131 d&ouml;rt temel g&uuml;&ccedil; arac\u0131n\u0131 kullanmak zorundad\u0131rlar. Amerika bunu ba\u015farabilir; &ccedil;&uuml;nk&uuml;, <em>&quot;ne \u015fans ki bu k\u0131ta (Avrasya) politik birli\u011fini ger&ccedil;ekle\u015ftirebilmek i&ccedil;in &ccedil;ok b&uuml;y&uuml;kt&uuml;r.&quot;<\/em> Ama, dolays\u0131z olarak varolmad\u0131\u011f\u0131 i&ccedil;in, Amerika, hakimiyetini dolays\u0131z kontrol yoluyla uygulamak zorundad\u0131r; o bir oyuncuyu bir di\u011ferine kar\u015f\u0131 kullanmak zorundad\u0131r. <em>&quot;Birle\u015fik Devletler, b&uuml;y&uuml;k Avrasya satran&ccedil; tahtas\u0131 &uuml;zerinde,&nbsp; ara&ccedil;lar\u0131n\u0131 ama&ccedil;lar\u0131 bak\u0131m\u0131ndan tam bir bilin&ccedil; a&ccedil;\u0131kl\u0131\u011f\u0131yla kullanmak ve bunu s&uuml;rekli olarak se&ccedil;ici ve dikkatli bi&ccedil;imde yapmak zorundad\u0131r.&quot;<\/em><\/p>\n<p> <strong>D&ouml;rd&uuml;nc&uuml; tez:<\/strong> <em>&quot;En ivedi g&ouml;rev, hi&ccedil;bir devletin ya da devletler grupla\u015fmas\u0131n\u0131n, Birle\u015fik Devletleri Avrasya&#39;dan kovacak ya da onun hakem rol&uuml;n&uuml; zay\u0131flatacak olana\u011fa sahip olmamas\u0131na dikkat etmektir.&quot;<\/em><\/p>\n<p> Brzezinski, Birle\u015fik Devletler i&ccedil;in bu y&ouml;nelimi &ccedil;ok a&ccedil;\u0131k olarak tan\u0131ml\u0131yor: <em>&quot;Bize kar\u015f\u0131 d&ouml;nebilecek hakim bir Avrasya g&uuml;c&uuml;n&uuml;n geli\u015fmesini nas\u0131l engelleyebiliriz? D&uuml;nya hakimiyetini korumak isteyen bir Birle\u015fik Devletler hangi temel sorunlarla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yad\u0131r?&quot; <\/em>Ve ekler:<em> &quot;Bu kitap, Amerika i&ccedil;in, Avrasya k\u0131tas\u0131na ili\u015fkin b&uuml;t&uuml;nle\u015fmi\u015f bir jeo-strateji geli\u015ftirmeyi ama&ccedil;lamaktad\u0131r.&quot;<\/em><\/p>\n<p> <strong>Be\u015finci tez: <\/strong>Bu stratejinin temel ilkesi, b&ouml;lgesel g&uuml;&ccedil;lerin varl\u0131klar\u0131n\u0131 s&uuml;rd&uuml;rmelerini sa\u011flamak yoluyla, d&uuml;\u015fmanca bir politik birli\u011fi engellemeyi i&ccedil;ermektedir. Ba\u015fka s&ouml;zc&uuml;klerle, burada s&ouml;z konusu olan, <em>&quot;Avrasya haritas\u0131nda&nbsp; varolan &ccedil;o\u011fulculu\u011fu korumak ve sa\u011flamla\u015ft\u0131rmakt\u0131r.&quot;<\/em><\/p>\n<p> Brzezinski, bu y&ouml;nelimi daha da a&ccedil;\u0131k bi&ccedil;imde tan\u0131ml\u0131yor: <em>&quot;Daha &ouml;nceki b&uuml;y&uuml;k g&uuml;&ccedil;lerin kat\u0131 terminolojisi &uuml;&ccedil; zorlay\u0131c\u0131 jeo-stratejik yasay\u0131 \u015f&ouml;yle &ouml;zetliyor: vasallar\u0131n (ba\u011f\u0131ml\u0131lar\u0131n) komplo kurmalar\u0131n\u0131 engelle ve g&uuml;venliklerini sa\u011flayarak onlar\u0131 ba\u011f\u0131ml\u0131 durumda tut; korunan ba\u011f\u0131ml\u0131lar\u0131n itaatkarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 garanti alt\u0131na al; barbarlar\u0131n sald\u0131rgan birlikler kurmalar\u0131n\u0131 engelle.&quot;<\/em><\/p>\n<p> <strong>Alt\u0131nc\u0131 tez: <\/strong>Avrasya k\u0131tas\u0131nda be\u015f stratejik oyuncu vard\u0131r: Almanya, Fransa, Rusya, &Ccedil;in ve Hindistan.<\/p>\n<p> <em>&quot;N&uuml;fuz ve g&uuml;&ccedil;lerini kendi s\u0131n\u0131rlar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda kullanmaya yeterli kapasite ve ulusal istence sahip olan devletler, en &ouml;nde gelen jeo-stratejik oyunculard\u0131r.&quot; <\/em>Yukar\u0131da say\u0131lan be\u015f &uuml;lke i&ccedil;in durum b&ouml;yledir. B&uuml;y&uuml;k Britanya jeo-stratejik bir oyuncu de\u011fildir; &ccedil;&uuml;nk&uuml;, B&uuml;y&uuml;k Britanya h&uuml;k&uuml;meti, kendini kesinlikle Avrupa&#39;dan uzakta tutmakta ve k&uuml;resel olarak Amerikan politikas\u0131n\u0131 desteklemektedir. Japonya da bug&uuml;n b&ouml;yle bir oyuncu de\u011fildir: o, bir yandan ge&ccedil;mi\u015fi yeniden an\u0131msatmak istememektedir (Asya&#39;n\u0131n Japonya taraf\u0131ndan i\u015fgali), di\u011fer yandan da Amerikan hakimiyetini kabul etmektedir. Ama, di\u011fer be\u015f jeo-stratejik oyuncu Washington&#39;un &ccedil;\u0131karlar\u0131n\u0131n aleyhine olabilecek projeler olu\u015fturmu\u015flard\u0131r ve bunu ger&ccedil;ekle\u015ftirebilecek belirli bir kapasiteye sahiptirler. Birle\u015fik Devletlerin amac\u0131, bu &uuml;lkelerin baz\u0131lar\u0131na b&ouml;lgesel rol tan\u0131yarak, onlar\u0131n d&uuml;nya &ouml;l&ccedil;e\u011finde ger&ccedil;ek oyuncular ve Birle\u015fik Devletlerin rakipleri durumuna gelmelerini&nbsp; engellemek olacakt\u0131r.<\/p>\n<p> <strong>Yedinci tez:&nbsp;<\/strong> Bu stratejinin merkezi d&uuml;\u011f&uuml;m&uuml;, Avrasya&#39;n\u0131n merkezinde hakim bir ulusun olu\u015fmas\u0131n\u0131 engellemektir.<\/p>\n<p> Bu k\u0131ta d&ouml;rt b&ouml;l&uuml;me ayr\u0131labilir: bat\u0131 (Avrupa), do\u011fu (Do\u011fu-Asya), merkez (Rusya) ve g&uuml;ney (Ortado\u011fu). En stratejik nokta olan merkez, Do\u011fu ve Bat\u0131n\u0131n birbirleriyle birle\u015fmelerine ve fiili olarak b&ouml;lgeyi kontrol etmelerine olanak tan\u0131r. Dahas\u0131, d&uuml;nyan\u0131n bu par&ccedil;as\u0131nda bulunan ve &ouml;lm&uuml;\u015f olan Sovyetler Birli\u011fi&#39;nin bir sonucu olan bug&uuml;nk&uuml; devletin sundu\u011fu g&uuml;venlik azd\u0131r. Bundan dolay\u0131, bu k\u0131tan\u0131n kalbinde ortaya &ccedil;\u0131kacak d&uuml;\u015fman bir g&uuml;&ccedil; Washington i&ccedil;in en b&uuml;y&uuml;k tehlikeyi olu\u015fturmaktad\u0131r: <em>&quot;Merkezin bat\u0131yla ili\u015fkilerini kopard\u0131\u011f\u0131 ve kendi inisiyatifini geli\u015ftiren dinamik bir b&uuml;t&uuml;n&uuml;n ortaya &ccedil;\u0131kt\u0131\u011f\u0131 ve ondan sonra g&uuml;ney &uuml;zerinde kontrol sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 ya da en &ouml;nemli do\u011fu &uuml;lkesiyle <\/em>(&Ccedil;in kastediliyor) <em>pakt kurdu\u011fu zaman Amerika&#39;n\u0131n Avrasya&#39;daki konumu b&uuml;y&uuml;k &ouml;l&ccedil;&uuml;de zay\u0131flayacakt\u0131r.&quot;<\/em> Bu nedenledir ki, Brzezinski, ayn\u0131 zamanda, bug&uuml;nk&uuml; Rusya&#39;n\u0131n da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131 &ccedil;a\u011fr\u0131s\u0131nda bulunmaktad\u0131r. <em>&quot;Avrupa Rusya&#39;s\u0131ndan, bir Sibirya cumhuriyetinden ve bir Uzakdo\u011fu cumhuriyetinden olu\u015fan daha a&ccedil;\u0131k bir Rusya konfederasyonu, Avrupa&#39;yla, yeni Orta-Asya devletleri ve Do\u011fu ile daha kolay ekonomik ba\u011flar geli\u015ftirebilir. Bu &uuml;&ccedil; b&uuml;t&uuml;n&uuml;n her biri, Moskova&#39;n\u0131n a\u011f\u0131r b&uuml;rokrasisi taraf\u0131ndan y&uuml;zy\u0131llarca bask\u0131 alt\u0131nda tutulan kendi yarat\u0131c\u0131 potansiyellerinden de yararlanabilir.&quot;<\/em><\/p>\n<p> <strong>Sekizinci tez: <\/strong>Birle\u015fik Devletler, Avrupa&#39;da, Alman korumas\u0131 ve Frans\u0131z deste\u011fi alt\u0131nda ger&ccedil;ekle\u015fen Avrupa&#39;n\u0131n geni\u015flemesini desteklemelidir.<\/p>\n<p> Brzezinski, bu anlay\u0131\u015f\u0131n temellerini ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak tan\u0131ml\u0131yor: <em>&quot;Bug&uuml;n, Avrupa&#39;n\u0131n yeni bir i\u015flevi vard\u0131r. O, demokrasinin d&uuml;nyan\u0131n bu b&ouml;l&uuml;m&uuml;n&uuml;n do\u011fusuna do\u011fru geni\u015flemesi i&ccedil;in bir s\u0131&ccedil;rama tahtas\u0131d\u0131r.&quot;<\/em> Sorun, ger&ccedil;ekte, bu Birli\u011fi Birle\u015fik Devletlerin lehine olacak bir&nbsp; alet durumuna getirmektir. Ama, Fransa Avrupa&#39;da hakim oldu\u011fu zaman bunun ger&ccedil;ekle\u015fmemesi riski vard\u0131r; &ccedil;&uuml;nk&uuml;, Fransa ba\u011f\u0131ms\u0131z olma y&ouml;n&uuml;nde g&uuml;&ccedil;l&uuml; bir istence sahiptir ve Avrupa&#39;y\u0131 bu anlamda y&ouml;nlendirebilir. Bu nedenle, Avrupa&#39;y\u0131 Almanya geni\u015fletmelidir. Ama, bunu tek ba\u015f\u0131na yapabilecek denli g&uuml;&ccedil;l&uuml; olmad\u0131\u011f\u0131ndan, Paris onu desteklemelidir. Bu birlik, Rusya h&uuml;k&uuml;metinin &ccedil;an\u0131na ot t\u0131kamaks\u0131z\u0131n, Do\u011fuya do\u011fru olabildi\u011fince geni\u015flemelidir. Bug&uuml;n &ouml;ng&ouml;r&uuml;len &uuml;lkelerin yan\u0131 s\u0131ra, Ukrayna da bu birli\u011fin bir par&ccedil;as\u0131 olmal\u0131. Birle\u015fik bir Avrupa&#39;n\u0131n kurulu\u015funda Almanya&#39;ya b&ouml;ylesi bir merkezi rol vererek, Birle\u015fik Devletler, Brzezinski&#39;ye g&ouml;re, bu &uuml;lkenin rol&uuml;n&uuml; a&ccedil;\u0131k&ccedil;a b&ouml;lgesel d&uuml;zeyle s\u0131n\u0131rlamaktad\u0131r: Avrasya k\u0131tas\u0131n\u0131n bat\u0131 b&ouml;l&uuml;m&uuml;nde hakim olmak. B&ouml;ylece, Almanya&#39;n\u0131n d&uuml;nya hakimiyeti i&ccedil;in &ccedil;al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 engellemi\u015f olacaklard\u0131r.<\/p>\n<p> <strong>Dokuzuncu tez: <\/strong>&Ccedil;in ve Japonya&#39;n\u0131n varoldu\u011fu bat\u0131 (do\u011fu olmal\u0131-&ccedil;.n.) Asya, potansiyel olarak istikrars\u0131zd\u0131r. Burada, Avrupa&#39;dakine benzer bir &ouml;rg&uuml;t yarat\u0131lmal\u0131 ve bunun temelini bu iki &uuml;lke olu\u015fturmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p> D&uuml;nyan\u0131n bu b&ouml;l&uuml;m&uuml; en dinamik b&uuml;y&uuml;meyi ya\u015famaktad\u0131r. Ama, bu, arzular da yaratmaktad\u0131r. &Ccedil;in b&uuml;y&uuml;k bir b&ouml;lgesel g&uuml;&ccedil; olmaktad\u0131r. Onun Rusya&#39;yla i\u015fbirli\u011fi yapmas\u0131n\u0131 engellemek gerekir; &ccedil;&uuml;nk&uuml;, o durumda, o, bu ittifakta hakim rol oynayabilir ve bu, Washington kar\u015f\u0131s\u0131nda d&uuml;\u015fmanca bir tutumun al\u0131nmas\u0131na neden olabilir. Bu, Birle\u015fik Devletler bak\u0131m\u0131ndan, ne pahas\u0131na olursa olsun engellenmelidir.<\/p>\n<p> <strong>Onuncu tez: <\/strong>Karadeniz&#39;le Mo\u011folistan aras\u0131nda uzanan b&ouml;lge Birle\u015fik Devletlerin d&uuml;nya hakimiyeti i&ccedil;in en istikrars\u0131z ve en tehlikeli b&ouml;lgedir.<\/p>\n<p> Bir b&uuml;t&uuml;n olarak bu b&ouml;lge, devasa petrol, gaz, alt\u0131n ve di\u011fer maden rezervlerine sahiptir. Bu durum, a&ccedil;g&ouml;zl&uuml;l&uuml;\u011f&uuml; tahrik etmekte ve bu kaynaklar &uuml;zerinde kontrol sahibi olan devlete g&uuml;&ccedil; vermektedir. D&uuml;nyan\u0131n bu par&ccedil;as\u0131, Rusya, T&uuml;rkiye ve \u0130ran gibi b&ouml;lgesel g&uuml;&ccedil;ler i&ccedil;in dayanak noktas\u0131 olabilecek bir milliyetler k&uuml;mesidir de. Brzezinski, Amerikan politikas\u0131n\u0131 o durumda \u015f&ouml;yle tan\u0131mlamaktad\u0131r: <em>&quot;Amerikan\u0131n en &ouml;nde gelen &ccedil;\u0131kar\u0131, tek ba\u015f\u0131na hi&ccedil;bir g&uuml;c&uuml;n bu jeo-politik alanda kontrol sahibi olmamas\u0131n\u0131 garanti alt\u0131na almay\u0131 i&ccedil;ermektedir; d&uuml;nya toplulu\u011fu bu b&ouml;lgeye s\u0131n\u0131rs\u0131z ekonomik ve mali giri\u015f hakk\u0131na sahip olmal\u0131d\u0131r. Bu jeo-politik &ccedil;o\u011fulculuk, yaln\u0131zca, kara ve deniz ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve Akdeniz&#39;le Oman Denizi aras\u0131ndaki boru hatlar\u0131 \u015febekesi bu b&ouml;lgeyi d&uuml;nya ekonomisinin en &ouml;nemli merkezlerine ba\u011flad\u0131\u011f\u0131 zaman kal\u0131c\u0131 bir ger&ccedil;eklik olacakt\u0131r.&quot;<\/em>  <\/p>\n<p> Bunun tamamen Rusya d\u0131\u015f\u0131nda ger&ccedil;ekle\u015fti\u011fini kaydetmek gerekir. Hi&ccedil;bir yanl\u0131\u015f anlamaya olanak vermemek i&ccedil;in, Brzezinski \u015funu ekliyor: <em>&quot;Rusya&#39;n\u0131n (b&ouml;lgeye) giri\u015f tekelini koruma &ccedil;abalar\u0131na kar\u015f\u0131 direnmek gerekir; &ccedil;&uuml;nk&uuml;, bu, b&ouml;lgesel istikrara zarar vermektedir.&quot; <\/em>Bu nedenle, o, keza, T&uuml;rkiye&#39;nin de Avrupa&#39;ya kat\u0131lmas\u0131n\u0131 ve Birle\u015fik Devletlerin \u0130ran&#39;a kar\u015f\u0131 daha uzla\u015f\u0131c\u0131 bir politika uygulamas\u0131n\u0131 arzulamaktad\u0131r.<\/p>\n<p> Brzezinski&#39;nin kitab\u0131, d&uuml;nya sahnesinde olanlar\u0131 kavramak ve Amerika&#39;n\u0131n d&uuml;nya hakimiyeti politikas\u0131na kar\u015f\u0131 sava\u015f\u0131m y&uuml;r&uuml;tmek isteyenler i&ccedil;in temel bir &ouml;neme sahiptir. Ama, bu yazar\u0131n s&ouml;yledi\u011fi her \u015fey do\u011fru olarak kabul edilmemeli.  <\/p>\n<p> &Ouml;ncelikle, hi&ccedil;bir s\u0131n\u0131f &ccedil;&ouml;z&uuml;mlemesi yok. Ve, mant\u0131kl\u0131d\u0131r bu. Zira, Brzezinski, hakim Amerikan s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n &ccedil;\u0131karlar\u0131n\u0131 temsil etmektedir ve bunun tek bir amac\u0131 vard\u0131r: Amerika&#39;n\u0131n d&uuml;nya hakimiyetinin s&uuml;r&uuml;p gitmesini garanti alt\u0131na almak. O, gezegenimizi bug&uuml;ne dek y&ouml;neten Amerikan emperyalizminin stratejik ama&ccedil;lar\u0131n\u0131 betimlemektedir. Bundan dolay\u0131, bu kitap olduk&ccedil;a ilgin&ccedil;tir. Brzezinski, devletlere b&uuml;t&uuml;n \u015feyler olarak bakmaktad\u0131r. Kapitalist ya da sosyalist sistemin hi&ccedil;bir &ccedil;\u0131kar\u0131 yoktur. Her \u015fey ulusal &ccedil;\u0131kar g&ouml;zl&uuml;\u011f&uuml;nden g&ouml;r&uuml;lmektedir.<\/p>\n<p> Bundan sonra, ekonomik &ccedil;\u0131karlar, onun a&ccedil;\u0131s\u0131ndan, ikinci plana kaymaktad\u0131r. Ama, uzun erimde, zengin &uuml;lkeleri d&uuml;nyan\u0131n payla\u015f\u0131lmas\u0131 sava\u015f\u0131m\u0131na k\u0131\u015fk\u0131rtacak olan&nbsp; ekonomik geli\u015fmelerdir. Almanya ve Japonya, Birle\u015fik Devletlerin sadece ge&ccedil;ici ba\u011fla\u015f\u0131klar\u0131d\u0131r. Bu iki &uuml;lkenin burjuvazisi, d&uuml;nya hakimiyetine ula\u015fmak i&ccedil;in, yava\u015f yava\u015f kendi stratejilerini geli\u015ftireceklerdir. Onlar\u0131 buna kapitalist ekonomik geli\u015fme zorlamaktad\u0131r.<\/p>\n<p> Sava\u015f, Brzezinski&#39;nin s&ouml;yledi\u011fi gibi, <em>&quot;yaln\u0131zca yoksul halklar\u0131n sahip olabilecekleri bir l&uuml;ks; daha ayr\u0131c\u0131l\u0131kl\u0131 olanlar\u0131n ise, onlar\u0131 &ouml;z imhaya g&ouml;t&uuml;rebilecek olan teknolojik kapasiteleri ve kendi &ccedil;\u0131karlar\u0131n\u0131 savunma isten&ccedil;leri taraf\u0131ndan frenlendikleri&quot; <\/em>bir \u015fey de\u011fildir. Emperyalistler, &ccedil;\u0131karlar\u0131n\u0131 ger&ccedil;ekle\u015ftirmek istedikleri ve di\u011fer ara&ccedil;lar ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011fa u\u011frad\u0131klar\u0131 zaman sava\u015fa ba\u015fvururlar. Birle\u015fik Devletlerin Irak&#39;a kar\u015f\u0131 sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131 bunu g&ouml;stermektedir. Bu emperyalist sava\u015ft\u0131r; ama, Brzezinski bu konuda tasalanm\u0131yor.<\/p>\n<p> Sava\u015f, kendilerine vurulan boyunduruktan kendilerini kurtarmalar\u0131 i&ccedil;in, yoksul &uuml;lkeler bak\u0131m\u0131ndan de ayr\u0131cal\u0131kl\u0131 bir silaht\u0131r. O zaman, devrimci bir sava\u015ftan ya da bir ulusal kurtulu\u015f sava\u015f\u0131ndan s&ouml;z ederiz. Brzezinski, ne pahas\u0131na olursa olsun, bu sonuncusunu engellemek istiyor ve kitab\u0131 da buna kar\u015f\u0131 yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n<p> <em><strong>&Ccedil;eviren: A. H. Yalaz<\/strong><\/em> <\/p>\n<p> &nbsp; <\/p>\n<p> <strong><em>* A. H. Yalaz&#39;\u0131n notu:<\/em><\/strong><br \/> <em>Bu yaz\u0131, Bel&ccedil;ika&#39;daki Marksist &Ccedil;al\u0131\u015fmalar Enstit&uuml;s&uuml; taraf\u0131ndan yay\u0131nlanan &quot;Marksist &Ccedil;al\u0131\u015fmalar&quot; kitap dizisinin 45.say\u0131s\u0131nda (Ocak-Mart 1999) yay\u0131mlanan yaz\u0131n\u0131n Felemenk&ccedil;e&#39;den &ccedil;evirisidir. &Ouml;nde gelen emperyalist ideologlardan Brzezinski&#39;nin s&ouml;z&uuml; edilen kitab\u0131 (&quot;B&uuml;y&uuml;k Satran&ccedil; Tahtas\u0131, Amerika&#39;n\u0131n &Ouml;nceli\u011fi ve Onun Jeo-stratejik Gerekleri), di\u011fer \u015feylerin yan\u0131 s\u0131ra, ABD emperyalizminin d&uuml;nya egemenli\u011fi politikas\u0131na ve Avrasya&#39;n\u0131n bu politikada oynad\u0131\u011f\u0131 ve oynamas\u0131 gerekti\u011fi d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;len role ili\u015fkin&nbsp; sorunlar\u0131 ele al\u0131yor.<\/em> <\/p>\n<p> <a href=\"http:\/\/www.kizilbayrak.net\/\">http:\/\/www.kizilbayrak.net\/<\/a> sitesinden al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r! <\/p>\n        <div class=\"booster-block booster-reactions-block\">\n            <div class=\"twp-reactions-icons\">\n                \n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-1\" post-id=\"383\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/happy.svg\" alt=\"Happy\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Happy                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                        \n                                                <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-2\" post-id=\"383\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/sad.svg\" alt=\"Sad\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Sad                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-3\" post-id=\"383\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/excited.svg\" alt=\"Excited\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Excited                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-6\" post-id=\"383\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/sleepy.svg\" alt=\"Sleepy\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Sleepy                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                        \n                                                <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-4\" post-id=\"383\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/angry.svg\" alt=\"Angry\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">Angry<\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                        \n                    <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-5\" post-id=\"383\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/surprise.svg\" alt=\"Surprise\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">Surprise<\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n            <\/div>\n        <\/div>\n\n    \n<div class=\"twitter-share\"><a href=\"https:\/\/twitter.com\/intent\/tweet?via=SerhatArarat1\" class=\"twitter-share-button\">Tweet<\/a><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Amerika Birle\u015fik Devletleri, bug&uuml;n hangi stratejiyle d&uuml;nya hakimiyetini koruyabilir? Zbigniew Brzezinski, en son kitab\u0131 olan B&uuml;y&uuml;k Satran&ccedil; Tahtas\u0131&lsquo;nda bu soruyu yan\u0131tlamaya &ccedil;al\u0131\u015fmaktad\u0131r. 1977&#39;den 1981&#39;e kadar ba\u015fkan Jimmy Carter&#39;\u0131n g&uuml;venlik dan\u0131\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapan yazar,<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_gspb_post_css":"","footnotes":""},"categories":[32],"tags":[],"class_list":["post-383","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-d"],"blocksy_meta":[],"brizy_media":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/383","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=383"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/383\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=383"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=383"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=383"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}