{"id":203,"date":"2005-10-19T23:35:23","date_gmt":"2005-10-19T21:35:23","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.mehmetcanyuece.com\/2005\/10\/19\/ulus-ve-siniflar-iliskisine-giris\/"},"modified":"2005-10-19T23:35:23","modified_gmt":"2005-10-19T21:35:23","slug":"ulus-ve-siniflar-iliskisine-giris","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/ulus-ve-siniflar-iliskisine-giris\/","title":{"rendered":"ULUS VE SINIFLAR \u0130L\u0130\u015eK\u0130S\u0130NE G\u0130R\u0130\u015e"},"content":{"rendered":"<div class='booster-block booster-read-block'>\n                <div class=\"twp-read-time\">\n                \t<i class=\"booster-icon twp-clock\"><\/i> <span>Read Time:<\/span>8 Minute, 26 Second                <\/div>\n\n            <\/div><div><strong>M. Can Y\u00dcCE <br \/><\/strong>Ulus ve s\u0131n\u0131flar ili\u015fkisi, \u00e7o\u011fu kez g\u00f6zlerden ka\u00e7\u0131rt\u0131lan bir ili\u015fkidir. Bu ka\u00e7\u0131rtma veya bu ili\u015fkiyi bulan\u0131kla\u015ft\u0131rma, belirsizle\u015ftirme yakla\u015f\u0131m\u0131, bilin\u00e7sizce yap\u0131lm\u0131\u015f, rastlant\u0131sal bir tutum de\u011fildir. Elbette bu konuda yeterli bilinci olmayan, politikayla ilgisi s\u0131radan ve profesyonelce olmayanlar\u0131 alt\u0131n\u0131 \u00e7izdi\u011fimiz bu kategori i\u00e7inde de\u011ferlendirmiyoruz. S\u00f6z\u00fcm\u00fcz, kendi toplumsal konumlar\u0131n\u0131n ve duru\u015flar\u0131n\u0131n bilincinde olanlarad\u0131r.<\/div>\n<p> <!--more--> <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<div> <\/div>\n<div>\n<div>Ulus ve s\u0131n\u0131flar aras\u0131ndaki ili\u015fki, bir y\u00f6n\u00fcyle keyfi, \u00f6znel, d\u00fc\u015f\u00fcnce sistemlerine g\u00f6re de\u011fil; nesneldir. Bu nesnellik, uluslar ger\u00e7e\u011fiyle, bunun tarihsel olu\u015fum, geli\u015fme ve olgunla\u015fma s\u00fcreciyle ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r. Ama bu ili\u015fki bir y\u00f6n\u00fcyle \u00f6zneldir, s\u0131n\u0131flar\u0131n ulus kar\u015f\u0131s\u0131ndaki ideolojik ve politik yakla\u015f\u0131m ve duru\u015flar\u0131yla ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r. Ulus ve s\u0131n\u0131flar ili\u015fkisi tek yanl\u0131, basit, tekd\u00fcze de\u011fil, \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc, karma\u015f\u0131k ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 etkile\u015fim i\u00e7indedir!<\/div>\n<p><\/p>\n<div>Konunun daha iyi anla\u015f\u0131lmas\u0131 i\u00e7in \u015fu basit soruyla i\u015fe ba\u015flayabiliriz: S\u0131n\u0131flardan, onlar\u0131n m\u00fccadelelerinden ba\u011f\u0131ms\u0131z, bu temel olgulardan ayr\u0131 bir ulus ger\u00e7e\u011fi olabilir mi? Ya da s\u0131n\u0131flardan ve s\u0131n\u0131f ili\u015fkilerinden, s\u0131n\u0131f m\u00fccadelelerinden ba\u011f\u0131ms\u0131z bir ulusal m\u00fccadeleden, bir ulusla\u015fma s\u00fcrecinden, ulus-devlet olgusundan s\u00f6z edebilir miyiz? Edeceksek nas\u0131l, bunun somut bir \u00f6rne\u011fi ve somut bir a\u00e7\u0131klamas\u0131 olabilir mi?<\/div>\n<p><\/p>\n<div>Bu sorunun kendisi bizi, uluslar\u0131n ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131na, bu \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131n dinamiklerine, ulusla\u015fma, ulus haline gelme ve ulusal hareketler ile ulus devlet gibi \u00e7ok boyutlu teorik, tarihsel ve politik bir konuya g\u00f6t\u00fcr\u00fcr. Bu \u00e7ok boyutlu konuyu bu k\u0131sa yaz\u0131da incelemek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bunu ba\u015fka bir \u00e7al\u0131\u015fmaya b\u0131rakmak \u00fczere \u015fimdi konu ba\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131za ve az yukarda vurgulanan sorumuzun yan\u0131t\u0131na gelelim!<\/div>\n<p><\/p>\n<div>Hemen vurgulamal\u0131y\u0131z ki, s\u0131n\u0131flardan, onlar\u0131n m\u00fccadelesinden ba\u011f\u0131ms\u0131z bir ulusal hareket ve ulus yoktur, olamaz; tarihin kendisi de b\u00f6yle bir \u015feye tan\u0131kl\u0131k etmez! Ulus ile s\u0131n\u0131f aras\u0131ndaki ili\u015fki kesindir, bu, bir toplumsal ve tarihsel olgudur! <\/div>\n<p><\/p>\n<div>Tarihin belli bir a\u015famas\u0131nda toplumsal \u00f6rg\u00fctlenmenin ad\u0131 ulus olarak tan\u0131mland\u0131. Yani toplum ulus olarak yeniden kuruldu. Bu, genel kabul g\u00f6ren anlay\u0131\u015fa g\u00f6re kapitalizm tarihi ile ba\u015flat\u0131l\u0131r. Bu toplum, elbette s\u0131n\u0131flardan olu\u015fuyordu, s\u0131n\u0131f farkl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 ve s\u0131n\u0131f \u00e7eli\u015fkilerini i\u00e7eriyordu. Bu konumdaki toplumun (ulusun) ortak \u00e7\u0131karlar\u0131ndan, ulusal \u00e7\u0131karlardan s\u00f6z edilmesi, bu ger\u00e7e\u011fi de\u011fi\u015ftirmez. Ulusal \u00e7\u0131kar, son derece g\u00f6recedir, ge\u00e7icidir! \u00d6rne\u011fin en genel anlamda ulusla\u015fma, ulus devlet formu, olgunla\u015fm\u0131\u015f ulus ger\u00e7e\u011fi, kendi i\u00e7inde farkl\u0131 anlamlar\u0131 ve y\u00f6nleri ta\u015f\u0131sa da ulusu olu\u015fturan s\u0131n\u0131flar\u0131n belli d\u00fczeydeki \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 ifade eder. Ulus, ulusla\u015fma ve ulus devlet, esas olarak ve \u00f6z\u00fcnde burjuvazinin kendi sistemini, kapitalizmi geli\u015ftirmede, i\u00e7te ve d\u0131\u015fta egemen bir g\u00fc\u00e7 konumuna y\u00fckselmede dayand\u0131\u011f\u0131 temel form ve ara\u00e7lard\u0131r. Bu anlamda ulus ve ulus devlet onundur ve onun ad\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131r; ya da burjuvazi bu olgulara damgas\u0131n\u0131 ve ad\u0131n\u0131 vurur. \u00d6rnek vermek gerekirse, \u0130ngiliz, Frans\u0131z, Alman uluslar\u0131, ayn\u0131 zamanda birer burjuva uluslard\u0131r; \u0130ngiliz ulusuna damgas\u0131n\u0131 vuran \u0130ngiliz burjuvazisidir, Frans\u0131z ulusuna damgas\u0131n\u0131 vuran Frans\u0131z burjuvazisidir, vb&hellip; <\/div>\n<p><\/p>\n<div>Bu an\u0131lan \u00fclkelerde kapitalist geli\u015fme ile ulusla\u015fma, ulus devlet olu\u015fumu at ba\u015f\u0131 gider; birincisi ikincisinin temelini ve dayana\u011f\u0131n\u0131 olu\u015fturur. <\/div>\n<p><\/p>\n<div>Bununla birlikte kapitalist geli\u015fme ve ona e\u015flik eden ulusla\u015fma, i\u00e7 toplumsal geli\u015fmeleri ko\u015fullar ve daha sa\u011fl\u0131kl\u0131 s\u0131n\u0131f m\u00fccadelelerinin alt yap\u0131s\u0131n\u0131 olu\u015ftur. Bu olgu, ba\u015fta i\u015f\u00e7i ve emek\u00e7i s\u0131n\u0131flar olmak \u00fczere di\u011fer toplumsal kategorilerin de \u00e7\u0131kar\u0131nad\u0131r. Bu anlamda nesnel olarak &ldquo;ulusu olu\u015fturan&rdquo; t\u00fcm s\u0131n\u0131flar\u0131n \u00e7ak\u0131\u015fan \u00e7\u0131karlar\u0131ndan s\u00f6z etmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr; bu, genellikle &ldquo;ulusal \u00e7\u0131kar&rdquo; veya &ldquo;ulusal program&rdquo; olarak form\u00fcle edilir&hellip; Ama unutmamak gerekiyor ki, bu &ldquo;ortak \u00e7\u0131kar&rdquo;, son derece tali ve ge\u00e7icidir!<\/div>\n<p><\/p>\n<div>\u0130li\u015fki ve \u00e7at\u0131\u015fma sadece temel ve nesnel alanla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Bir de bunun bilin\u00e7, ulusal program ve hareket ile ulus devlet d\u00fczlemine uzanan boyutlar\u0131 var, bunlar\u0131 biraz a\u00e7mam\u0131z gerekiyor. <\/div>\n<p><\/p>\n<div>Kapitalist geli\u015fme dinami\u011fi, feodal \u00e7itlerin a\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131, par\u00e7alanm\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131, en tam anlam\u0131nda &ldquo;ulusal bir pazar\u0131n&rdquo; kurulmas\u0131n\u0131 \u015fart k\u0131l\u0131yordu. Ekonomi, ortak \u00f6l\u00e7\u00fc birimleri, toplumsal ya\u015fam, dil, e\u011fitim, \u00f6rg\u00fctlenme, kadro vb. ihtiya\u00e7lar, yeni bir toplumsal \u00f6rg\u00fctlenmeyi dayat\u0131yordu. Bu bir ihtiya\u00e7t\u0131 ve bu ihtiyac\u0131n kendili\u011finden ger\u00e7ekle\u015fmesi hemen hemen olanaks\u0131zd\u0131. Ku\u015fkusuz normal geli\u015fme s\u00fcrecini ya\u015fayan ve kapitalist geli\u015fmenin sanc\u0131lar\u0131n\u0131 ya\u015fayan toplumlar\u0131ndan s\u00f6z ediyoruz. Bat\u0131 Avrupa&rsquo;n\u0131n durumu budur. Bu alanda bile kapitalist geli\u015fmenin nesnel dinamiklerin kendisi kendili\u011finden uluslar\u0131 ve ulus devletleri do\u011furmazd\u0131; ulus ve ulus devlet i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fc bir tarihsel, ekonomik ve toplumsal temel olu\u015fturmakla birlikte kapitalizmin nesnel dinamikleri kendili\u011finden ulusu ve ulus devleti yaratmazd\u0131. Ulusal dil, ulusal k\u00fclt\u00fcr, toplumun ulusal aidiyet duygusu ve di\u011fer \u00f6\u011feler kendili\u011finden geli\u015fip serpilmez, olgunla\u015fmaz, geli\u015fme olanaklar\u0131na ula\u015fmazd\u0131!<\/div>\n<p><\/p>\n<div>Bat\u0131&rsquo;da kapitalist geli\u015fme dinamikleri, ulus ve ulusal \u00f6\u011feleri ko\u015fullamakta, bunlar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131, geli\u015fimini zorunlu k\u0131lmaktad\u0131r. Bu ihtiya\u00e7 ve zorunluluk burjuvaziyi bilim, felsefe, siyaset ve di\u011fer m\u00fccadele alanlar\u0131nda s\u00fcrekli ve etkili bir harekete y\u00f6neltir. Bunlar, s\u0131n\u0131fsal m\u00fccadeleler olmakla birlikte ayn\u0131 zamanda ulusla\u015fmay\u0131, ulusal \u00f6\u011feleri geli\u015ftiren, en sonu burjuvaziyi iktidara ta\u015f\u0131may\u0131 hedefleyen, devleti ulus devlet haline getiren m\u00fccadeleler b\u00fct\u00fcn\u00fcd\u00fcr; bu y\u00f6n\u00fcyle burjuvazinin iktidar m\u00fccadelesi, ayn\u0131 zamanda ulus m\u00fccadelesidir. \u00d6z\u00fc s\u0131n\u0131fsal, bi\u00e7imi ulusal olan bir m\u00fccadele&hellip; Burjuva liberalizmi ile en genel anlamda burjuva milliyet\u00e7ili\u011fi, ayn\u0131 ideolojik \u00e7izginin iki y\u00fcz\u00fc, iki karakteri de\u011filse nedir? <\/div>\n<p><\/p>\n<div>Burada ulusal m\u00fccadele ile s\u0131n\u0131fsal m\u00fccadelenin, ayn\u0131 \u015feyin \u00f6z\u00fc ve bi\u00e7imi oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fi ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz&hellip; Ve burjuvazinin tarihe bu m\u00fcdahalesi olmadan uluslar\u0131n ve ulus devletlerin tarihteki bilinen yerlerini almalar\u0131 da m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. O nedenle uluslar, salt nesnel de\u011fil, \u00f6zneldirler de&hellip; Yani, kendili\u011finden olu\u015fmaz, yarat\u0131l\u0131rlar! Kim taraf\u0131ndan? Toplumsal geli\u015fmenin o a\u015famas\u0131nda egemen olan s\u0131n\u0131f veya s\u0131n\u0131flar\u0131n verdi\u011fi s\u0131n\u0131fsal ve ulusal m\u00fccadeleler taraf\u0131ndan&hellip; Ulusla\u015fma, ulus ve ulus devlet ger\u00e7eklerinin arkas\u0131nda \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc ve karma\u015f\u0131k bir dizi m\u00fccadelenin olmas\u0131 bu ger\u00e7e\u011fi do\u011frulamaktad\u0131r&hellip; Burjuva demokratik devrimler prati\u011fi ve tarihi, ayn\u0131 zamanda, burjuva uluslar\u0131n tarih sahnesine \u00e7\u0131kma ve geli\u015fme prati\u011fi ve tarihidir! Zaten kendili\u011finden olu\u015fan bir ulustan s\u00f6z etmek m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc? <\/div>\n<p><\/p>\n<div>Buraya kadar anlatt\u0131klar\u0131m\u0131z, daha \u00e7ok Bat\u0131 Avrupa \u00fclkelerinin tarihinden \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131m\u0131z baz\u0131 genel do\u011frulard\u0131r. <\/div>\n<p><\/p>\n<div>Ulus ve ulusal m\u00fccadele ile s\u0131n\u0131flar aras\u0131ndaki ili\u015fkileri s\u00f6m\u00fcrge ve ba\u011f\u0131ml\u0131 halklar\u0131n ger\u00e7ekli\u011finde g\u00f6rmek de m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr! Ayr\u0131nt\u0131ya girmeksizin \u015funlar yaz\u0131labilir: Genel olarak Asya, Afrika ve Latin Amerika \u00dclkerlindeki ulusal kurtulu\u015f hareketleri, burjuva, orta ve k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva \u00f6nderlikler alt\u0131nda geli\u015fti ve bunlar\u0131n her biri kendi somut ger\u00e7ekli\u011finde geli\u015ferek siyasal ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazand\u0131. Bu hareketler, genel olarak ulusun hemen hemen b\u00fct\u00fcn kesimlerini kapsam\u0131\u015ft\u0131r. Ama \u00f6nderliklerinin s\u0131n\u0131fsal karakteri hem hareketin program\u0131na, hem de &ldquo;zafer&rdquo;den sonra kurulan devlete-iktidara damgas\u0131n\u0131 vurmu\u015ftur. Ekim Devriminden sonra bu \u00f6nderlikler sosyalizmden etkilense de, kimisi kendisini \u00f6yle adland\u0131rsa da, emperyalist sistem kar\u015f\u0131s\u0131nda kimi hareket serbest\u00eesi kazansalar da sonu\u00e7ta emperyalist- kapitalist sistemle ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k ba\u011flar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrm\u00fc\u015flerdir. Bu \u00f6nderlikler, i\u00e7te de kendi dar diktat\u00f6rl\u00fcklerini kurmaktan da geri durmam\u0131\u015flard\u0131r. Ulusla\u015fma anlam\u0131nda belli ve s\u0131n\u0131rl\u0131 geli\u015fmeler olmakla birlikte, ekonomik ve politik olarak i\u00e7 gerici diktat\u00f6rl\u00fck ile emperyalizme ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k bu uluslar\u0131n \u00f6n\u00fcnde a\u00e7\u0131lmas\u0131 gereken handikaplar haline geliyorlar. Bu, ulusla\u015fma s\u00fcreci ve ulusal hareketin s\u0131n\u0131fsal karakterinden kaynaklan\u0131yor. Bu \u00f6rneklerde emek\u00e7iler ulusal hareketin i\u00e7inde en etkin bir bi\u00e7imde yer alm\u0131\u015flard\u0131r, g\u00fc\u00e7leri ve etkileri \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnde etkilemeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015flard\u0131r. Ulusal sorunun siyasal y\u00f6n\u00fcyle &ldquo;\u00e7\u00f6z\u00fclmesi&rdquo; sonras\u0131nda ise ulusal ve uluslar aras\u0131 d\u00fczenin say\u0131s\u0131z bask\u0131s\u0131 ve s\u00f6m\u00fcr\u00fcs\u00fc ile m\u00fccadele etmek durumunda kalm\u0131\u015flard\u0131r. G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi bu t\u00fcr \u00fclkelerde kurulan &ldquo;ulus&rdquo;, egemenlerin, \u00fclke, &ldquo;yeni&rdquo; diktat\u00f6rlerin \u00fclkesidir! Ulus ve s\u0131n\u0131flar ili\u015fkisi bu kadar a\u00e7\u0131k ve nettir&hellip;<\/div>\n<p><\/p>\n<div>Giri\u015f niteli\u011finde \u00e7ok genel bir \u00f6zet yapmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz, bu noktalar\u0131n geni\u015f\u00e7e tarihsel ve teorik boyutlar\u0131yla a\u00e7\u0131lmas\u0131 gerekir. <\/div>\n<p><\/p>\n<div>Bu genellemelerden sonra K\u00fcrdistan&rsquo;daki geli\u015fmelere gelebiliriz. K\u00fcrdistan&rsquo;da 19. y\u00fczy\u0131lda Osmanl\u0131 Devletinin merkezi otoriteyi kurumla\u015ft\u0131rma, zorunlu vergi ve askerlik politikalar\u0131n\u0131 uygulamaya ba\u015flatmas\u0131yla birlikte say\u0131s\u0131z ulusal direni\u015fin fitilini de ate\u015flemi\u015f oldu. \u0130syanlar kanl\u0131 bast\u0131r\u0131ld\u0131 ve K\u00fcrdistan adeta yeniden fethedildi. K\u00fcrdistan toplumu o tarihte par\u00e7al\u0131 feodal toplum ili\u015fkilerini ya\u015f\u0131yordu. Feodal beyler ve k\u00f6yl\u00fcler toplumun temel s\u0131n\u0131flar\u0131n\u0131 olu\u015fturuyordu. Osmanl\u0131n\u0131n merkezi otoriteyi kurumla\u015ft\u0131rma politikas\u0131, K\u00fcrdistan beylerinin yar\u0131-ba\u011f\u0131ms\u0131z h\u00fck\u00fcmet konumlar\u0131n\u0131, otonomilerini hedefliyordu. Bu, ayn\u0131 zamanda toplumun yabanc\u0131 egemenlik ve bask\u0131 alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 anlam\u0131na geldi\u011fi i\u00e7in t\u00fcm toplumun \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 hedefliyordu. Vergi ve zorunlu askerlik de toplumun geli\u015fme dinamiklerini da\u011f\u0131tma sonucunu do\u011furuyordu. Burada g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi, ulusal bask\u0131 ile s\u0131n\u0131fsal bask\u0131 bir\u00e7ok noktada i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7mi\u015f bulunuyor. Dolay\u0131s\u0131yla bu i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7en \u00e7\u0131karlar\u0131n harekete ge\u00e7irici bir rol oynamas\u0131 ve bu harekete ge\u00e7i\u015fin ulusal bir formda kendi ifadesini bulmas\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131rd\u0131r! Yabanc\u0131 bask\u0131 ve egemenli\u011fe kar\u015f\u0131 tav\u0131r, K\u00fcrdistan&rsquo;daki b\u00fct\u00fcn s\u0131n\u0131flar\u0131n ortak paydas\u0131 niteli\u011findedir. Bu ortak payda, onu olu\u015fturan yabanc\u0131 egemenliklerin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcnceye kadar devam edecektir. <\/div>\n<p><\/p>\n<div>19 y\u00fczy\u0131lda ve 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ilk yar\u0131s\u0131nda K\u00fcrdistan&rsquo;da geli\u015fen direni\u015flere K\u00fcrt egemen s\u0131n\u0131flar\u0131, yani beyleri, a\u011falar\u0131, a\u015firet ve dini reisleri \u00f6nderlik etmi\u015flerdir. Otonomi, ko\u015fullar\u0131n ve dengelerin el vermesi durumunda federasyondan ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011fa uzanan toplumsal i\u00e7eri\u011fi zay\u0131f siyasal programlar, ayn\u0131 zamanda bu s\u0131n\u0131flar\u0131n nas\u0131l bir iktidar ve nas\u0131l bir d\u00fczen sorular\u0131n\u0131 da yan\u0131tlar&hellip; Elbette bu \u00f6nderliklerin s\u0131n\u0131fsal niteli\u011fi ne olursa olsun direni\u015fler, hakl\u0131 ve me\u015fru ulusal direnmelerdir ve ba\u015far\u0131ya ula\u015fmas\u0131 durumunda ulusla\u015fmada ve ulusal geli\u015fmede \u00f6nemli bir kald\u0131ra\u00e7 olacaklard\u0131. Ba\u015far\u0131s\u0131z olmalar\u0131na ra\u011fmen direni\u015f ve yeniden direni\u015f konusunda tarihsel bir deneyim i\u015flevini g\u00f6rm\u00fc\u015f, belli bir birikimin olu\u015fumuna katk\u0131 sunmu\u015flard\u0131r. <\/div>\n<p><\/p>\n<div>G\u00fcney K\u00fcrdistan&rsquo;daki harekete de 1960&rsquo;lardan bu yana iki parti \u00f6nderlik etmi\u015flerdir. Bu partilerin program\u0131 bellidir. Nas\u0131l bir K\u00fcrdistan istedikleri de bellidir. 1991&rsquo;den sonra kurulan federe K\u00fcrdistan, Saddam iktidar\u0131n\u0131n y\u0131k\u0131lmas\u0131ndan sonra geldi\u011fi yeni a\u015fama \u00e7ok yaz\u0131l\u0131p \u00e7izildi\u011fi i\u00e7in \u00fczerinde yeniden durma gere\u011fini duymuyoruz. \u015eu kadar\u0131n\u0131 vurgulayal\u0131m: G\u00fcneydeki hareket ulusal bir harekettir, K\u00fcrtlerin kendi kaderlerini belirleme haklar\u0131 demokratik ve me\u015frudur! Bu do\u011frultuda at\u0131lan her ad\u0131m, en genel anlamda K\u00fcrdistan&rsquo;daki t\u00fcm s\u0131n\u0131flar\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131yla \u00f6rt\u00fc\u015f\u00fcyor. Ancak d\u0131\u015f politikas\u0131ndan i\u00e7te in\u015fa edilmekte olan d\u00fczene kadar iki partinin, KDP ve YNK&rsquo;nin damgas\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131, kurulmakta olan K\u00fcrdistan&rsquo;\u0131n, bir y\u00f6n\u00fcyle bu iki partide ifadesini bulan K\u00fcrdistan egemen s\u0131n\u0131flar\u0131n\u0131n K\u00fcrdistan&rsquo;\u0131 olaca\u011f\u0131 da a\u00e7\u0131kt\u0131r. Ciddi bir tehlike an\u0131nda bu s\u0131n\u0131flar\u0131n kararl\u0131l\u0131k d\u00fczeyi ise tart\u0131\u015f\u0131l\u0131r. Burada ger\u00e7ekle\u015fen &ldquo;ulusal program&rdquo;, \u00f6z\u00fcnde iki partinin, onlar\u0131n arkas\u0131ndaki egemenlerin program\u0131d\u0131r; toplumun di\u011fer kesimlerinin, emek\u00e7ilerin \u00e7\u0131karlar\u0131yla \u00f6rt\u00fc\u015fen boyutlar\u0131 vard\u0131r. Ama bu \u00f6rt\u00fc\u015fme ge\u00e7ici ve belli tarihsel ko\u015fullarla \u00e7er\u00e7evelenmi\u015ftir!<\/div>\n<p><\/p>\n<div>Bu konuda Kuzeydeki ulusal hareket ve PKK deneyimi de ilgin\u00e7tir, yukarda \u00f6zetlemeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u00f6r\u00fc\u015fleri do\u011frulamaktad\u0131r. PKK, ilk \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 ve program\u0131yla \u00d6zg\u00fcr ve emek\u00e7i K\u00fcrdistan&rsquo;\u0131 hedefliyordu. Ulusal hareket ile s\u0131n\u0131fsal-toplumsal kurtulu\u015f aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi bu kadar net ortaya koyuyordu. Kuzey K\u00fcrdistan egemenlerinin ise, G\u00fcneydekilerin tersine, ne otonom, ne burjuva-feodal, ne o ne bu K\u00fcrdistan programlar\u0131 yoktu, onlar\u0131n bir K\u00fcrt sorunlar\u0131 yoktu. Onlar, hallerinden memnundular. PKK&rsquo;nin bu \u00e7\u0131k\u0131\u015f ve program yap\u0131s\u0131na ra\u011fmen s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde ba\u015fkala\u015f\u0131ma u\u011frat\u0131ld\u0131, sonra tersine \u00e7evrildi ve geldi\u011fi nokta k\u0131r\u0131nt\u0131 dilenmekten ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. Bundan dolay\u0131 bu haliyle bir egemen s\u0131n\u0131f-ulusal hareketi olma isteminin ger\u00e7ekle\u015fmesi bile m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. <\/div>\n<p><\/p>\n<div>Bu giri\u015f i\u00e7in sonu\u00e7 olarak: Uluslar\u0131 s\u0131n\u0131flardan ve s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesinden ayr\u0131 bir nitelikte anlamak ve de\u011ferlendirmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. <\/div>\n<p><\/p>\n<div>Uluslar, nesnel oldu\u011fu kadar, birer \u00f6znel olgudurlar. <\/div>\n<p><\/p>\n<div>Uluslar yarat\u0131l\u0131r, uluslar\u0131 s\u0131n\u0131flar yarat\u0131r, s\u0131n\u0131f m\u00fccadeleleri yarat\u0131r! <\/div>\n<p><\/p>\n<div>Uluslar yarat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r, onu yaratan ulusal m\u00fccadele, \u00f6z\u00fcnde ve son kertede s\u0131n\u0131flar m\u00fccadelesinden ba\u015fkas\u0131 de\u011fildir!<\/div>\n<p><\/p>\n<div>\n<div><\/div>\n<p><\/p>\n<div>                                                                           19 Ekim 2005 <\/div>\n<p><\/p>\n<div>\n<div><\/div>\n<p><\/p>\n<div><strong>                                                                <\/strong><\/div>\n<p><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n        <div class=\"booster-block booster-reactions-block\">\n            <div class=\"twp-reactions-icons\">\n                \n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-1\" post-id=\"203\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/happy.svg\" alt=\"Happy\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Happy                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                        \n                                                <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-2\" post-id=\"203\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/sad.svg\" alt=\"Sad\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Sad                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-3\" post-id=\"203\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/excited.svg\" alt=\"Excited\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Excited                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-6\" post-id=\"203\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/sleepy.svg\" alt=\"Sleepy\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Sleepy                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                        \n                                                <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-4\" post-id=\"203\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/angry.svg\" alt=\"Angry\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">Angry<\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                        \n                    <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-5\" post-id=\"203\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/surprise.svg\" alt=\"Surprise\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">Surprise<\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n            <\/div>\n        <\/div>\n\n    \n<div class=\"twitter-share\"><a href=\"https:\/\/twitter.com\/intent\/tweet?via=SerhatArarat1\" class=\"twitter-share-button\">Tweet<\/a><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M. Can Y\u00dcCE Ulus ve s\u0131n\u0131flar ili\u015fkisi, \u00e7o\u011fu kez g\u00f6zlerden ka\u00e7\u0131rt\u0131lan bir ili\u015fkidir. Bu ka\u00e7\u0131rtma veya bu ili\u015fkiyi bulan\u0131kla\u015ft\u0131rma, belirsizle\u015ftirme yakla\u015f\u0131m\u0131, bilin\u00e7sizce yap\u0131lm\u0131\u015f, rastlant\u0131sal bir tutum de\u011fildir. Elbette bu konuda yeterli bilinci olmayan, politikayla ilgisi s\u0131radan ve profesyonelce olmayanlar\u0131 alt\u0131n\u0131 \u00e7izdi\u011fimiz bu kategori i\u00e7inde de\u011ferlendirmiyoruz. S\u00f6z\u00fcm\u00fcz, kendi toplumsal konumlar\u0131n\u0131n ve duru\u015flar\u0131n\u0131n bilincinde olanlarad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_gspb_post_css":"","footnotes":""},"categories":[34],"tags":[],"class_list":["post-203","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kurdistan"],"blocksy_meta":[],"brizy_media":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/203","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=203"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/203\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=203"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=203"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=203"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}