{"id":1428,"date":"2009-02-21T08:22:27","date_gmt":"2009-02-21T07:22:27","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.mehmetcanyuece.com\/2009\/02\/21\/amerikay-yeniden-kurmak-obamann-belirsizlikleri-immanuel-wallerstein\/"},"modified":"2009-02-21T08:22:27","modified_gmt":"2009-02-21T07:22:27","slug":"amerikay-yeniden-kurmak-obamann-belirsizlikleri-immanuel-wallerstein","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/amerikay-yeniden-kurmak-obamann-belirsizlikleri-immanuel-wallerstein\/","title":{"rendered":"Amerika’y\u0131 yeniden kurmak: Obama’n\u0131n belirsizlikleri – Immanuel Wallerstein"},"content":{"rendered":"
\n
\n \t<\/i> Read Time:<\/span>5 Minute, 10 Second <\/div>\n\n <\/div>

Barack Obama, 20 Ocak itibariyle Amerika’daki ve d\u00fcnyan\u0131n di\u011fer yerlerindeki insanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funun alk\u0131\u015flar\u0131 e\u015fli\u011finde Birle\u015fik Devletler ba\u015fkan\u0131 olarak resmen g\u00f6reve ba\u015flad\u0131. Yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada, “Amerika’y\u0131 yeniden kurma i\u015fine ba\u015flayaca\u011f\u0131na” s\u00f6z verdi.<\/p>\n

D\u00fcnya bas\u0131n\u0131n\u0131n ba\u015fl\u0131klarda ve analizlerde \u00e7ekip ald\u0131\u011f\u0131 bu k\u0131sa c\u00fcmle, ba\u015fkanl\u0131k vaatlerinin t\u00fcm belirsizli\u011fini bar\u0131nd\u0131r\u0131yordu. “Yeniden kurmak” \u00e7ok de\u011fi\u015fik anlamlara gelebilir. Daha iyi olan \u00f6nceki bir duruma geri d\u00f6nmek anlam\u0131na gelebilir. Obama, Amerikan vatanda\u015flar\u0131na “daha iyi olan ge\u00e7mi\u015fi se\u00e7meleri” \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yaparak bu anlama g\u00f6nderme yapt\u0131. Ne var ki, “yeniden kurmak” d\u00fcnyan\u0131n \u015fu anda bildi\u011finden \u00e7ok farkl\u0131 bir Amerika yaratmak anlam\u0131na gelecek k\u00f6ktenci bir de\u011fi\u015fim de demek olabilir. Belirsizlik, Obama’n\u0131n Birle\u015fik Devletler ve d\u00fcnya-sistemdeki yap\u0131lar\u0131 ve kurumlar\u0131 sadece elden ge\u00e7irmeyi mi, k\u00f6kten de\u011fi\u015ftirmeyi mi tasarlad\u0131\u011f\u0131 noktas\u0131nda ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n

Her ne kadar Cumhuriyet\u00e7i Parti’nin uzla\u015fmayan sa\u011f kanad\u0131nda histerik korkular h\u00e2kimse de, \u015fu anda herkesin emin olmas\u0131 gereken bir nokta, Birle\u015fik Devletler’in ba\u015fkan olarak Che Guevara’y\u0131 se\u00e7medi\u011fidir. Bununla birlikte se\u00e7ilen, kimi se\u00e7menlerin umutlar\u0131na ve uzla\u015fmaz sol ele\u015ftirilere ra\u011fmen yeni bir Ronald Reagan da de\u011fil. \u00d6yleyse Birle\u015fik Devletler kimi se\u00e7ti? Bunun cevab\u0131 hen\u00fcz net de\u011fil. Bu \u00f6zellikle de Obama’n\u0131n siyaset\u00e7i olarak tarz\u0131ndan kaynaklan\u0131yor.<\/p>\n

Birbirinden ayr\u0131lmas\u0131 gereken iki soru var. \u0130lki Obama’n\u0131n ba\u015fkan olarak neyi ba\u015farmak istedi\u011fi. \u0130kincisiyse, jeopoliti\u011fin h\u00e2lihaz\u0131rdaki ger\u00e7ekli\u011fi ve d\u00fcnya \u00e7ap\u0131ndaki bunal\u0131m d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcrse, neyi ba\u015farmas\u0131n\u0131n muhtemel oldu\u011fu. Ba\u015fkan yard\u0131mc\u0131s\u0131 Biden ikincisini 25 Ocak’ta \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131kl\u0131yor; “d\u00fcr\u00fcst olmak gerekirse, herkesin tahmin etti\u011finden de k\u00f6t\u00fc ve her ge\u00e7en g\u00fcn daha k\u00f6t\u00fcye gidiyor”.<\/p>\n

Bu noktada, Obama ile ilgili ne biliyoruz? Bir siyasi lider i\u00e7in \u015fa\u015f\u0131lacak derecede ak\u0131ll\u0131 ve iyi e\u011fitimli biri. Dengeli, ihtiyatl\u0131 ve olduk\u00e7a ba\u015far\u0131l\u0131 bir siyaset\u00e7i. Fakat elden ge\u00e7irmek ve k\u00f6k\u00fcnden de\u011fi\u015ftirmek aras\u0131ndaki geni\u015f yelpazenin neresinde duruyor? Muhtemelen bu alan\u0131n ortalar\u0131nda bir yerlerde. Muhtemelen, ger\u00e7ekten yapaca\u011f\u0131 ve ba\u015faraca\u011f\u0131 \u015feyler zekice olabilirse de, kendi se\u00e7imlerinden \u00e7ok d\u00fcnya-sistemin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n i\u00e7inde bir i\u015flevi olacak.<\/p>\n

\u015eimdiye dek be\u015f alana de\u011findi\u011finin ipu\u00e7lar\u0131n\u0131 bize verdi: Kapsay\u0131c\u0131 kat\u0131l\u0131m, jeopolitik, \u00e7evre, i\u00e7 toplumsal sorunlar ve ekonomik bunal\u0131mla nas\u0131l ba\u015fa \u00e7\u0131k\u0131laca\u011f\u0131. \u0130lk kararlar\u0131 olduk\u00e7a kar\u0131\u015f\u0131k.<\/p>\n

A\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131, en \u00e7ok kendini g\u00f6sterdi\u011fi alan kapsay\u0131c\u0131 kat\u0131l\u0131m. Kendi se\u00e7ilmesi de bunun bir \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc. \u015e\u00fcphe yok ki, Afrikal\u0131-Amerikan bir ba\u015fkan se\u00e7mek Birle\u015fik Devletler’de 1945’ten beri de\u011fi\u015fmeyen bir e\u011filimin zirve noktas\u0131 oldu. Bu, Truman’\u0131n orduda, Y\u00fcksek Mahkeme’nin okullarda \u0131rk ayr\u0131m\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 kararlar\u0131ndan, Thurgood Marshall’\u0131n Y\u00fcksek Mahkemeye atanmas\u0131na, Colin Powell’\u0131n Genelkurmay Ba\u015fkan\u0131 olarak atanmas\u0131na, Powell ve Condoleezza Rice’\u0131n D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 olarak ard\u0131 ard\u0131na atanmalar\u0131na dek uzan\u0131yordu. Yine de bu, iki y\u0131l \u00f6nce pek az kimsenin tahmin edece\u011fi bir k\u0131r\u0131lma noktas\u0131yd\u0131. Bu bak\u0131mdan \u00f6nemli.<\/p>\n

Obama, kapsay\u0131c\u0131 vatanda\u015fl\u0131k konusundaki \u00e7abalar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrecek. Ne var ki, g\u00f6\u00e7 sorunu b\u00fcy\u00fck bir politik s\u0131nav olarak kar\u015f\u0131s\u0131nda duruyor. Bu konuyla g\u00fc\u00e7l\u00fc bir bi\u00e7imde nas\u0131l m\u00fccadele edece\u011fi konusunda hi\u00e7bir g\u00f6sterge yok. Kendi siyasi taban\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 ile m\u00fccadele etmek zorunda kalabilir. Birle\u015fik Devletler’deki mevcut ve beklenen i\u015fsizlik d\u00fczeyi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcrse, bu konuda bir \u015feyler yapmay\u0131 erteleyebilir de. Ne var ki konu varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrecek ve \u00e7\u00f6z\u00fclmesi gittik\u00e7e zorla\u015facak. Dahas\u0131, bu sorunun \u00e7\u00f6z\u00fclmemesi d\u00fcnyan\u0131n bunal\u0131m ile daha sanc\u0131s\u0131z bir \u015fekilde ba\u015fa \u00e7\u0131kma yetisini azalt\u0131c\u0131 etkiler yaratacak.<\/p>\n

Obama’n\u0131n jeopolitik duru\u015fu ise \u00e7ok daha az umut vaat ediyor. \u0130srail\/Filistin sorunu muhtemelen \u015fu an \u00e7\u00f6z\u00fcms\u00fcz durumda. En az\u0131ndan yap\u0131labilecek olan Hamas’\u0131 m\u00fczakerelere dahil etmek. B\u00fcy\u00fck olas\u0131l\u0131kla, ABD \u00f6zel temsilcisi olarak George Mitchell’in atanmas\u0131 bunun habercisi fakat bu ge\u00e7erli bir politik sonuca varmak i\u00e7in olduk\u00e7a yetersiz. \u0130srailliler, s\u0131\u011f\u0131naklar\u0131na girmi\u015f haldeler ve Filistinli milliyet\u00e7ilerin kabul edece\u011fi herhangi bir se\u00e7ene\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcnmeye bile haz\u0131r de\u011filler.<\/p>\n

Irakl\u0131lar\u0131n Obama’n\u0131n 16 ay i\u00e7inde Irak’tan \u00e7ekilme s\u00f6z\u00fcne uymas\u0131n\u0131 sa\u011flayaca\u011f\u0131na \u015f\u00fcphe yok. Obama’n\u0131n \u0130ranl\u0131lar ile iti\u015fip kak\u0131\u015fmaktan fazlas\u0131n\u0131 yapaca\u011f\u0131na ise inanm\u0131yorum. Daha ilk haftas\u0131nda, Pakistan h\u00fck\u00fcmetinin alt\u0131n\u0131 oyan bir facia ile g\u00f6reve ba\u015flad\u0131. Pakistan h\u00fck\u00fcmeti yak\u0131nda d\u00fc\u015fecek kadar zay\u0131f. E\u011fer bu olursa Obama’n\u0131n savunulabilir hi\u00e7bir se\u00e7ene\u011fi kalmayacak.<\/p>\n

Temel sorun, Obama’n\u0131n eski, hegemonik g\u00fc\u00e7 \u00fczerine kurulu, abart\u0131l\u0131 dilden vazge\u00e7ememesi. Konu\u015fmas\u0131nda d\u00fcnyaya “Amerika’n\u0131n bir kez daha liderlik etmeye haz\u0131r oldu\u011funu bilin” dedi. D\u00fcnya Birle\u015fik Devletler’in kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 istiyor. Liderlik etmesini ise kesinlikle istemiyor. Obama’n\u0131n bunu hen\u00fcz ger\u00e7ekten anlayabildi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum. Bu bak\u0131mdan, Pakistan kendisi i\u00e7in k\u00f6t\u00fc sonu\u00e7lar do\u011furacak.<\/p>\n

Buna ilaveten, Latin Amerika’da i\u015fe iyi bir yerden ba\u015flayamad\u0131. Chavez konusunda “seyirciye oynad\u0131” ve daha da k\u00f6t\u00fcs\u00fc, Brezilya ba\u015fkan\u0131 Lula’n\u0131n, “K\u00fcba’daki ambargoyu ko\u015fulsuz olarak kald\u0131rana dek de\u011fi\u015fimden yana oldu\u011funa Latin Amerika’y\u0131 inand\u0131ramayaca\u011f\u0131” uyar\u0131s\u0131n\u0131 da duymad\u0131.<\/p>\n

\u00c7evre konusundaki ilk ad\u0131mlar\u0131 olumlu. Atamalar\u0131nda, idar\u00ee kararlar\u0131nda ve bilim adamlar\u0131n\u0131n zorunlu oldu\u011funa i\u015faret etti\u011fi kolektif \u00f6nlemleri almaya haz\u0131r oldu\u011funu di\u011fer devletlere bildirmesinde bunu g\u00f6rebiliriz. Ne var ki, burada da di\u011fer alanlarda oldu\u011fu gibi bunlar\u0131 ne kadar cesurca ve h\u0131zla yapabilece\u011fi sorundur.<\/p>\n

\u0130\u00e7 sosyal sorunlardaki politikas\u0131 da belirsiz bir karma\u015fa. Obama, k\u00fcrtaj ile ilgili olarak, Clinton d\u00f6neminde belirlenen politikay\u0131 yeniden benimsedi ve kendisini Reagan\/Bush politikalar\u0131ndan kesin olarak ay\u0131rm\u0131\u015f oldu. Guantanamo’nun ve gizli CIA hapishanelerinin kapat\u0131lmas\u0131na karar verirken, buralarda mahpus olanlar\u0131n ak\u0131betine ili\u015fkin kararlar\u0131 bir y\u0131l kadar erteledi. Birle\u015fik Devletler’de \u00f6zel ya\u015fama h\u00fck\u00fcmetin tecav\u00fcz\u00fcne mahal veren b\u00fcy\u00fck \u00e7apl\u0131 \u015febekeyi ne derece ge\u00e7ersiz hale getirebilece\u011fi ise soru i\u015fareti. Sendikalar\u0131n \u00f6rg\u00fctlenme yetilerine bir \u00f6nceki y\u00f6netim taraf\u0131ndan konmu\u015f s\u0131n\u0131rlar\u0131n geri \u00e7ekilmesi konusunda verdi\u011fi s\u00f6zleri yerine getirip getirmeyece\u011fi de hen\u00fcz net de\u011fil.<\/p>\n

Nihayet, hareket kabiliyetinin en az oldu\u011fu alana, d\u00fcnyadaki bunal\u0131ma gelelim. Ekonomiye geni\u015f h\u00fck\u00fcmet m\u00fcdahalesini art\u0131rmaya kesinlikle haz\u0131r. Ne var ki bu, d\u00fcnyadaki herhangi bir siyasi liderin d\u00fc\u015f\u00fcnebilece\u011fi bir \u015fey. \u00c7al\u0131\u015fan s\u0131n\u0131flar\u0131n ekonomik sanc\u0131s\u0131n\u0131 azaltmak i\u00e7in sosyal demokrat denebilecek \u00f6nlemleri art\u0131rmaya haz\u0131r oldu\u011fu da a\u00e7\u0131k. Ne var ki bu da d\u00fcnyadaki herhangi bir siyasi liderin d\u00fc\u015f\u00fcnebilece\u011fi bir \u015fey.<\/p>\n

Sorun, bu \u00f6nlemlerin ne derece cesurca \u00f6nlemler olabilece\u011fi. T\u00fcm kilit pozisyonlara bir grup ihtiyatl\u0131 Keynesyeni atad\u0131. Joseph Stiglitz, Paul Krugman, Alan Blinder, ya da James Galbraith gibi sol Keynesyen denebilecek hi\u00e7bir ABD ekonomisti bunlar\u0131n i\u00e7inde yok. Bunlar\u0131n t\u00fcm\u00fc ihtiyatl\u0131 tedbirlerin i\u015fe yaramayaca\u011f\u0131n\u0131 ve zaten de\u011ferli olan zaman\u0131n kaybedildi\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. Belki bir y\u0131l i\u00e7inde, Obama tak\u0131m\u0131n\u0131 daha cesur bir hareketi \u00f6nerenlerle yeniden kurabilir. Yine belki, bunu yapmak i\u00e7in \u00e7ok gecikmi\u015f de olabilir.<\/p>\n

Obama, Kongre’deki Cumhuriyet\u00e7ileri ekonomi tasla\u011f\u0131na \u00e7ekebilece\u011fi konusunda endi\u015feli. Bu k\u0131smen, ilk konu\u015fmas\u0131nda ifade etti\u011fi “\u00e7at\u0131\u015fmaya ve anla\u015fmazl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 ama\u00e7 birli\u011fi” tutkusunu ifade ediyor. Ekonomi daha da k\u00f6t\u00fcye gittik\u00e7e desteksiz kalmak istemeyece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcrse bu k\u0131smen zekice bir politika, fakat Cumhuriyet\u00e7i liderler bunu anlayacak kadar a\u00e7\u0131kg\u00f6zl\u00fcler ve sadece, program\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funu bozmas\u0131na kar\u015f\u0131l\u0131k ona oy verirler.<\/p>\n

Obama’y\u0131 olduk\u00e7a keyifsiz bir ba\u015flang\u0131\u00e7 bekliyor. Amerika’n\u0131n k\u00f6k\u00fcnden yeniden kurulmas\u0131na haz\u0131r oldu\u011funun g\u00f6stergeleri, zekas\u0131 ve entelekt\u00fcel a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131na ra\u011fmen g\u00fc\u00e7l\u00fc de\u011fil. Birle\u015fik Devletler’in dilbilgisi iyi. Ne var ki, cesurca yeniden kurulma prati\u011fine ihtiyac\u0131 var.<\/p>\n

1 \u015eubat 2009<\/p>\n

[Binghamton.edu adresindeki \u0130ngilizce orijinali<\/span>nden A\u00e7alya Temel taraf\u0131ndan Sendika.Org i\u00e7in \u00e7evrilmi\u015ftir]<\/strong><\/p>\n

sendika.org \/ 20.02.09<\/em><\/strong><\/p>\n

\n
\n \n
\n \n \"Happy\"\n <\/a>\n
\n Happy <\/div>\n
\n 0<\/span>\n \n 0<\/span> %<\/span>\n <\/div>\n <\/div>\n\n
\n \n \"Sad\"\n <\/a>\n
\n Sad <\/div>\n
\n 0<\/span>\n 0<\/span> %<\/span>\n <\/div>\n <\/div>\n\n
\n \n \"Excited\"\n <\/a>\n
\n Excited <\/div>\n
\n 0<\/span>\n 0<\/span> %<\/span>\n <\/div>\n <\/div>\n\n
\n \n \"Sleepy\"\n <\/a>\n
\n Sleepy <\/div>\n
\n 0<\/span>\n \n 0<\/span> %<\/span>\n <\/div>\n <\/div>\n\n
\n \n \"Angry\"\n <\/a>\n
Angry<\/div>\n
\n 0<\/span>\n 0<\/span> %<\/span>\n \n <\/div>\n <\/div>\n\n
\n \n \"Surprise\"\n <\/a>\n
Surprise<\/div>\n
\n 0<\/span>\n 0<\/span> %<\/span>\n <\/div>\n <\/div>\n\n <\/div>\n <\/div>\n\n \n
Tweet<\/a><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Barack Obama, 20 Ocak itibariyle Amerika’daki ve d\u00fcnyan\u0131n di\u011fer yerlerindeki insanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funun alk\u0131\u015flar\u0131 e\u015fli\u011finde Birle\u015fik Devletler ba\u015fkan\u0131 olarak resmen g\u00f6reve ba\u015flad\u0131. Yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada, “Amerika’y\u0131 yeniden kurma i\u015fine ba\u015flayaca\u011f\u0131na” s\u00f6z verdi. D\u00fcnya bas\u0131n\u0131n\u0131n ba\u015fl\u0131klarda ve analizlerde \u00e7ekip ald\u0131\u011f\u0131 bu k\u0131sa c\u00fcmle, ba\u015fkanl\u0131k vaatlerinin t\u00fcm belirsizli\u011fini bar\u0131nd\u0131r\u0131yordu. “Yeniden kurmak” \u00e7ok de\u011fi\u015fik anlamlara gelebilir. Daha iyi olan […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_gspb_post_css":"","footnotes":""},"categories":[19],"tags":[],"class_list":["post-1428","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ceviri"],"blocksy_meta":[],"brizy_media":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1428","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1428"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1428\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1428"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1428"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1428"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}