{"id":1048,"date":"2008-10-01T21:18:02","date_gmt":"2008-10-01T19:18:02","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.mehmetcanyuece.com\/2008\/10\/01\/neo-liberalizmin-coekuesue-m-can-yuece\/"},"modified":"2008-10-01T21:18:02","modified_gmt":"2008-10-01T19:18:02","slug":"neo-liberalizmin-coekuesue-m-can-yuece","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/neo-liberalizmin-coekuesue-m-can-yuece\/","title":{"rendered":"Neo Liberalizmin \u00c7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc&#8230;\/ M. Can Y\u00dcCE"},"content":{"rendered":"<div class='booster-block booster-read-block'>\n                <div class=\"twp-read-time\">\n                \t<i class=\"booster-icon twp-clock\"><\/i> <span>Read Time:<\/span>3 Minute, 43 Second                <\/div>\n\n            <\/div><p style=\"text-align: left;\"><img decoding=\"async\" width=\"200\" src=\"images\/stories\/web6\/b_dolar.jpg\" alt=\"b_dolar\" height=\"150\" style=\"float: left; margin-bottom: 10px; margin-right: 10px;\" \/>Bu \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f, asl\u0131nda sadece bir politik \u00e7izgi ve onun damgas\u0131n\u0131 vurdu\u011fu bir d\u00f6nemin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc de\u011fil, ayn\u0131 zamanda temel yasas\u0131 k\u00e2r olan kapitalist d\u00fczenin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcd\u00fcr! Kriz, k\u00fcresel sermayenin merkezinde ba\u015flad\u0131, domino etkisiyle di\u011fer b\u00f6lge ve \u00fclkeleri etkilemektedir. B\u00fcy\u00fck bankalar pe\u015f pe\u015fe bat\u0131yor, kimilerini h\u00fck\u00fcmetler &#8220;Kurtarma operasyonuna&#8221; tabi tutuyor. Kimilerinin iflas etmelerine g\u00f6z yumuluyor. Bu \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f s\u00fcrecinin nereye kadar varaca\u011f\u0131n\u0131, neler olaca\u011f\u0131n\u0131 kimse tam olarak kestiremiyor. Ancak kapitalist-emperyalist merkezlerde yeni aray\u0131\u015f ve tart\u0131\u015fmalara neden oldu\u011fu \u00e7ok a\u00e7\u0131kt\u0131r.<\/p>\n<p>Neo liberal politikalar 1980&#8217;lerin ba\u015f\u0131nda ADB ve \u0130ngiltere&#8217;de y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmi\u015f, T\u00fcrkiye 24 Ocak Kararlar\u0131yla bu kervana kat\u0131lm\u0131\u015f, onlar\u0131 bir dizi Latin Amerika ve Uzak Do\u011fu \u00fclkesi takip etmi\u015fti. Bu, asl\u0131nda, bir bak\u0131ma vah\u015fi kapitalizme, s\u0131n\u0131rs\u0131z s\u00f6m\u00fcr\u00fc ve vurgun d\u00f6neminin devletler eliyle yeniden d\u00fczenlenmesi demekti. &#8220;K\u00f6peklerin sal\u0131nd\u0131\u011f\u0131, ta\u015flar\u0131n ba\u011fland\u0131\u011f\u0131&#8221; bir d\u00f6nemdi bu&#8230; \u0130\u015f\u00e7i ve emek\u00e7ilerin sendikas\u0131zla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, ta\u015feronla\u015ft\u0131rma, \u00fccretlerin a\u015fa\u011f\u0131ya \u00e7ektirilmesi veya dondurulmas\u0131, i\u015fsizlik, s\u00fcreklile\u015fen yoksulluk; buna kar\u015f\u0131l\u0131k \u00f6zellikle mali sermeyeninin \u00f6n\u00fcndeki her t\u00fcrl\u00fc engelin kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ve s\u0131n\u0131rs\u0131z bir soygun ve vurgun sisteminin k\u00fcresel \u00e7apta kurumla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, i\u015fte bunlar neo liberal sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00e7ok kaba bir \u00f6zetini anlatmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>  <!--more-->  <\/p>\n<p>Devletin ekonomik ya\u015fama m\u00fcdahalesinin en alt s\u0131n\u0131ra indirgendi\u011finin iddia edildi\u011fi bu sald\u0131rgan politikada ger\u00e7eklik bunun tam tersidir. \u0130\u015f\u00e7i ve emek\u00e7ilerin \u00f6rg\u00fcts\u00fczle\u015ftirme ve s\u00f6m\u00fcr\u00fc ve soygun sistemini b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya egemen k\u0131lmada devlet, onun politik ve askeri g\u00fcc\u00fc her zaman belirleyici, d\u00fczenleyici ve \u00f6n a\u00e7\u0131c\u0131 bir rol oynam\u0131\u015ft\u0131r. ABD&#8217;nin d\u00fcnya \u00e7ap\u0131ndaki egemen politik ve askeri g\u00fcc\u00fc olmasayd\u0131, d\u00fcnyay\u0131 engelsiz bir s\u00f6m\u00fcr\u00fc ve soygun haline getiren ekonomik politikalar\u0131n hayat bulmas\u0131 da m\u00fcmk\u00fcn olmayacakt\u0131. Yine IMF ve D\u00fcnya Bankas\u0131, d\u00fcnyay\u0131 uluslar aras\u0131 mali sermayeye ba\u011flam\u0131\u015f, politik, hukuksal ve ekonomik engelleri ortadan kald\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Ancak her s\u0131n\u0131rs\u0131z s\u00f6m\u00fcr\u00fc ve soygun d\u00fczeninin bir s\u0131n\u0131r\u0131 vard\u0131r. Gelinen noktada neo liberal sald\u0131rganl\u0131k, &#8220;K\u00fcreselle\u015fme&#8221; olarak tan\u0131mlanan d\u00fcnya egemenlik ve s\u00f6m\u00fcr\u00fc sistemi, yani ABD&#8217;nin damgas\u0131n\u0131 vurdu\u011fu kapitalist-emperyalist sistem s\u0131n\u0131rlar\u0131na dayanm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7\u00f6k\u00fc\u015f s\u00fcreci ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. ABD y\u00f6netimi ve di\u011fer h\u00fck\u00fcmetler bu krizi a\u015fmak i\u00e7in \u00e7areler \u00fcretmeye \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na ra\u011fmen mali piyasalardaki \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc durduramamaktad\u0131rlar&#8230; En son 700 milyar dolarl\u0131k &#8220;Kurtarma fonunun&#8221; Temsilciler Meclisinde reddedilmesi \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f s\u00fcrecini h\u0131zland\u0131rmaya yetmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Bu s\u00fcre\u00e7, nedenleri, sonu\u00e7lar\u0131 ve gelecek \u00fczerindeki etkileri emperyalist merkezlerde de tart\u0131\u015f\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Independent gazetesinin yazarlar\u0131ndan Sean O&#8217;Grady ise bu sabah yay\u0131mlanan analizinde \u015funlar\u0131 yaz\u0131yor:<\/p>\n<p><em>&#8220;A\u00e7\u0131k olan \u015fu ki, vergi m\u00fckelleflerinin \u00f6deyece\u011fi hi\u00e7bir miktar, Kongre ya da Avam Kamaras\u0131n\u0131n hi\u00e7bir oylamas\u0131, bir ba\u015fkan\u0131n ya da ba\u015fbakan\u0131n hi\u00e7bir konu\u015fmas\u0131, &#8216;vah\u015fi kapitalist&#8217; yarat\u0131c\u0131 bir y\u0131k\u0131mla ge\u00e7en bir y\u0131l boyunca sistemden geri \u00e7ekilen g\u00fcveni art\u0131k yeniden geri kazand\u0131ramayacakt\u0131r.&#8221;<\/em><\/p>\n<p><em>&#8220;G\u00fcven, bizim sistemimizi \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ran sihirli malzemedir. E\u011fer o yoksa geriye sadece korku kal\u0131r.&#8221;<\/em> (Kaynak: BBC 30 Eyl\u00fcl 2008)<\/p>\n<p>Berlin&#8217;de \u00e7\u0131kan Neues Deutschland adl\u0131 gazetenin yorum s\u00fctununda \u015fu \u00e7arp\u0131c\u0131 s\u00f6zler yaz\u0131l\u0131:<\/p>\n<p> <em>&#8220;Lehman Brothers&#8217;\u0131n iflas\u0131ndan sonra, ABD&#8217;deki be\u015f yat\u0131r\u0131m bankas\u0131ndan sadece iki tanesi ayakta kald\u0131. Son ya\u015fanan \u00f6rnekler, Lenin&#8217;in \u2018Emperyalizm: Kapitalizm&#8217;in Son A\u015famas\u0131&#8217; ba\u015fl\u0131kl\u0131 analizini daha da radikalle\u015ftirme ihtiyac\u0131n\u0131 do\u011furuyor. \u00c7\u00fcr\u00fcyen kar sisteminde rekabet i\u00e7indeki piyasa oyuncular\u0131, devrildikleri zaman sadece monopolle\u015ftirilmeye de\u011fil, do\u011frudan devletin direktifi alt\u0131na girmeye mecbur kalacaklar.&#8221;<\/em>  (Kaynak: DW)<\/p>\n<p>Neo liberal politikan\u0131n ve tek kutuplu d\u00fcnya sisteminin sonuna i\u015faret eden belirtiler \u00e7o\u011falmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Birle\u015fmi\u015f Milletler Genel Kurulu&#8217;nun New York&#8217;ta devam eden toplant\u0131lar\u0131n\u0131n birinde konu\u015fan Fransa Cumhurba\u015fkan\u0131 Nicolas Sarkozy, d\u00fcnya liderlerini, 1930 y\u0131l\u0131ndan bu yana ya\u015fanan en b\u00fcy\u00fck finans krizinden dersler \u00e7\u0131karmak \u00fczere, y\u0131lsonundan \u00f6nce d\u00fczenlenecek bir zirvede bir araya gelmeye \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. Yeni bir d\u00fcnya d\u00fczenine i\u015faret eden Sarkozy, kontrols\u00fcz bir serbest piyasa d\u00fczenine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131karak, Genel Kurul \u00fcyelerine \u015f\u00f6yle seslendi:<\/p>\n<p> <em>&#8220;Gelin, reg\u00fcle edilen bir kapitalizmi yeniden in\u015fa edelim. T\u00fcm finans etkinliklerinin yaln\u0131zca piyasa akt\u00f6rlerine b\u0131rak\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 ve bankalar\u0131n i\u015flerine d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc, yani spek\u00fclasyon de\u011fil, ekonomik kalk\u0131nmay\u0131 destekledikleri bir sistemi in\u015fa edelim. Kredi kurumlar\u0131ndaki kapitalizm kontrol alt\u0131na al\u0131ns\u0131n ve insanlar\u0131n tasarruflar\u0131 ile oynayanlar da cezaland\u0131r\u0131ls\u0131n.&#8221;<\/em> (Kaynak: DW)<\/p>\n<p>Daha \u00f6nce Almanya h\u00fck\u00fcmetinin Bush&#8217;un destek \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 geri \u00e7evirmesi de rastlant\u0131 de\u011fil, bu ba\u011flama oturmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Ku\u015fkusuz ya\u015fanan krizin temel nedeni tek ba\u015f\u0131na &#8220;kontrols\u00fcz bir serbest piyasa d\u00fczeni&#8221; de\u011fildir. Bunun elbette \u00f6nemli etkileri olmu\u015ftur. Krizler kapitalist sistemin do\u011fas\u0131nda vard\u0131r, son kriz de bu do\u011fadan kaynaklanmakta ve &#8220;kontrols\u00fcz bir serbest piyasa d\u00fczen&#8221;in \u00e7eli\u015fkilerinde kendisini d\u0131\u015fa vurmaktad\u0131r. Ancak burada \u00fczerinde durmak istedi\u011fimiz konu bu de\u011fil. Esas olarak vurgulamak istedi\u011fimiz konu, hem ekonomik alanda, hem de politik cephede bir d\u00f6nemin sonuna gelindi\u011fi, yeni bir &#8220;d\u00fcnya d\u00fczeni&#8221;ni kurma aray\u0131\u015flar\u0131, tart\u0131\u015fmalar\u0131 ve pratik \u00e7abalar\u0131n\u0131n ba\u015flam\u0131\u015f oldu\u011fudur.<\/p>\n<p>Rusya ve ABD aras\u0131nda G\u00fcrcistan \u00fczerinde ya\u015fanan hegemonya sava\u015f\u0131, bu pratik \u00e7abalar\u0131n en somut \u00f6rne\u011fini olu\u015fturmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Krizin boyutlar\u0131 b\u00fcy\u00fcme ve derinle\u015fme e\u011filimindedir. &#8220;K\u00e2r\u0131 \u00f6zelle\u015ftiren&#8221; emperyalist h\u00fck\u00fcmetler, krizin faturas\u0131n\u0131 emek\u00e7ilere, \u00e7al\u0131\u015fanlara ve en genel anlamda &#8220;vergi m\u00fckelleflerine&#8221; fatura etmeye \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131rlar. Bu, i\u015fsizlik, dolayl\u0131 vergilerin a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, yoksulluktan ba\u015fka bir anlama gelmeyecektir.<\/p>\n<p>Bu noktada emek\u00e7i \u00f6rg\u00fctlerinin k\u00fcresel \u00e7apta \u00f6rg\u00fctl\u00fc direni\u015fi \u00f6nem kazanmaktad\u0131r. Yoksa krizin sosyal, ekonomik ve siyasal faturas\u0131 \u00e7ekilir cinsten olmayacakt\u0131r!<\/p>\n<p>                                                                                               30 Eyl\u00fcl 2008<\/p>\n<p><strong>                                                                                              <\/strong><\/p>\n        <div class=\"booster-block booster-reactions-block\">\n            <div class=\"twp-reactions-icons\">\n                \n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-1\" post-id=\"1048\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/happy.svg\" alt=\"Happy\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Happy                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                        \n                                                <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-2\" post-id=\"1048\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/sad.svg\" alt=\"Sad\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Sad                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-3\" post-id=\"1048\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/excited.svg\" alt=\"Excited\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Excited                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-6\" post-id=\"1048\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/sleepy.svg\" alt=\"Sleepy\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">\n                        Sleepy                    <\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                        \n                                                <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-4\" post-id=\"1048\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/angry.svg\" alt=\"Angry\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">Angry<\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                        \n                    <\/div>\n                <\/div>\n\n                <div class=\"twp-reacts-wrap\">\n                    <a react-data=\"be-react-5\" post-id=\"1048\" class=\"be-face-icons un-reacted\" href=\"javascript:void(0)\">\n                        <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-content\/plugins\/booster-extension\/\/assets\/icon\/surprise.svg\" alt=\"Surprise\">\n                    <\/a>\n                    <div class=\"twp-reaction-title\">Surprise<\/div>\n                    <div class=\"twp-count-percent\">\n                                                    <span style=\"display: none;\" class=\"twp-react-count\">0<\/span>\n                                                                        <span class=\"twp-react-percent\"><span>0<\/span> %<\/span>\n                                            <\/div>\n                <\/div>\n\n            <\/div>\n        <\/div>\n\n    \n<div class=\"twitter-share\"><a href=\"https:\/\/twitter.com\/intent\/tweet?via=SerhatArarat1\" class=\"twitter-share-button\">Tweet<\/a><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f, asl\u0131nda sadece bir politik \u00e7izgi ve onun damgas\u0131n\u0131 vurdu\u011fu bir d\u00f6nemin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc de\u011fil, ayn\u0131 zamanda temel yasas\u0131 k\u00e2r olan kapitalist d\u00fczenin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcd\u00fcr! Kriz, k\u00fcresel sermayenin merkezinde ba\u015flad\u0131, domino etkisiyle di\u011fer b\u00f6lge ve \u00fclkeleri etkilemektedir. B\u00fcy\u00fck bankalar pe\u015f pe\u015fe bat\u0131yor, kimilerini h\u00fck\u00fcmetler &#8220;Kurtarma operasyonuna&#8221; tabi tutuyor. Kimilerinin iflas etmelerine g\u00f6z yumuluyor. Bu \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f s\u00fcrecinin [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_gspb_post_css":"","footnotes":""},"categories":[32],"tags":[],"class_list":["post-1048","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-d"],"blocksy_meta":[],"brizy_media":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1048","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1048"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1048\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1048"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1048"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mcanyuce.net\/eski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1048"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}